Subkonjonktival hemoraji, gözün beyaz kısmını kaplayan saydam zarın (konjonktiva) altında bulunan küçük kan damarlarının aniden yırtılmasıyla oluşan yüzeyel bir kanamadır. Bu durum genellikle ağrısızdır ve gözün beyaz bölümünde parlak kırmızı, bazen koyu kırmızı bir leke şeklinde fark edilir. Görünüm açısından kişiyi endişelendirse de çoğu vakada ciddi bir sağlık sorunu değildir.
Subkonjonktival hemoraji halk arasında sıkça “gözde kılcal damar çatlaması” olarak adlandırılır. Çoğu zaman fark edilmeden gelişir ve kişi aynaya baktığında ya da çevresindekiler tarafından uyarıldığında fark edilir. Görme kaybına yol açmaması ve genellikle kendiliğinden düzelmesi nedeniyle iyi huylu bir durum olarak kabul edilir.
Bu yazıda subkonjonktival hemoraji nedir, neden olur, belirtileri nelerdir, hangi durumlarda tehlikeli olabilir, tedavi yöntemleri ve korunma yolları detaylı ve anlaşılır şekilde ele alınacaktır.
Subkonjonktival Hemoraji Ne Anlama Gelir?
Subkonjonktival hemoraji, konjonktiva tabakasının altında kan birikmesi anlamına gelir. Konjonktiva oldukça ince ve şeffaf bir yapı olduğu için, altında oluşan kanama dışarıdan net şekilde görülür. Bu durum gözün beyaz kısmında sınırlı bir alanda ya da daha geniş bir bölgede kırmızı renk değişikliği şeklinde ortaya çıkabilir.
Bu kanama, gözün iç yapılarıyla ilgili değildir. Yani retina, lens veya göz siniri bu durumdan etkilenmez. Bu nedenle çoğu vakada görme fonksiyonları tamamen normaldir.
Subkonjonktival Hemoraji Neden Olur?
Subkonjonktival hemorajinin ortaya çıkmasına neden olan faktörler oldukça çeşitlidir. Bazı durumlarda belirgin bir neden bulunamayabilir.
Ani Basınç Artışı
Gözdeki kılcal damarlar oldukça hassastır. Aşağıdaki durumlarda ani basınç artışı meydana gelebilir:
Şiddetli öksürük
Hapşırma
Kusma
Kabızlık sırasında ıkınma
Ağır yük kaldırma
Bu ani basınç artışı, küçük damarların yırtılmasına yol açabilir.
Travmalar
Göz çevresine alınan darbeler veya sert şekilde gözü ovuşturmak subkonjonktival hemorajiye neden olabilir. Bazen çok hafif bir travma bile yeterlidir.
Yüksek Tansiyon
Kontrolsüz yüksek tansiyon, damar duvarlarını zayıflatarak gözde kılcal damar çatlamalarına yol açabilir. Bu nedenle tekrarlayan subkonjonktival hemorajilerde tansiyon ölçümü önemlidir.
Kan Sulandırıcı İlaçlar
Aspirin, warfarin gibi kan sulandırıcı ilaçlar kanama eğilimini artırabilir. Bu ilaçları kullanan kişilerde subkonjonktival hemoraji daha sık görülebilir.
Göz Ameliyatları ve Girişimler
Gözle ilgili cerrahi işlemlerden sonra geçici subkonjonktival hemoraji gelişmesi sık rastlanan bir durumdur.
Subkonjonktival Hemoraji Belirtileri Nelerdir?
Subkonjonktival hemorajinin en belirgin belirtisi, gözün beyaz kısmında aniden ortaya çıkan kırmızı lekelerdir. Bunun dışında genellikle ciddi bir şikâyet eşlik etmez.
Yaygın Belirtiler
Göz beyazında parlak kırmızı veya koyu kırmızı alan
Ağrı olmaması
Görme kaybı olmaması
Gözde doluluk hissi (nadiren)
Nadir Görülen Belirtiler
Hafif batma hissi
Kuruluk hissi
Hafif rahatsızlık
Şiddetli ağrı, bulanık görme veya ışık hassasiyeti varsa bu durum subkonjonktival hemorajiden farklı bir göz hastalığını düşündürebilir.
Subkonjonktival Hemoraji Tehlikeli midir?
Subkonjonktival hemoraji çoğu zaman tehlikeli değildir. Görünümü korkutucu olsa da, genellikle kendiliğinden iyileşir ve kalıcı hasar bırakmaz. Ancak bazı durumlarda altta yatan bir sağlık sorununun habercisi olabilir.
Aşağıdaki durumlarda dikkatli olunmalıdır:
Sık tekrar etmesi
Her iki gözde aynı anda görülmesi
Travma sonrası ortaya çıkması
Kanama eğilimi olan hastalarda görülmesi
Bu gibi durumlarda altta yatan neden araştırılmalıdır.
Subkonjonktival Hemoraji Nasıl Anlaşılır?
Subkonjonktival hemoraji çoğu zaman klinik muayene ile kolayca teşhis edilir. Göz doktoru, gözün dış görünümünü değerlendirerek tanıyı koyabilir. Çoğu vakada ek tetkike gerek duyulmaz.
Ancak tekrarlayan vakalarda:
Tansiyon ölçümü
Kanama-pıhtılaşma testleri
Kullanılan ilaçların gözden geçirilmesi
gerekebilir.
Subkonjonktival Hemoraji Tedavisi Nasıl Yapılır?
Subkonjonktival hemoraji çoğu zaman özel bir tedavi gerektirmez. Kanama, vücut tarafından yavaş yavaş emilir ve genellikle 1–3 hafta içinde tamamen kaybolur.
Tedavi Yaklaşımı
Tedavi çoğu zaman izlem şeklindedir
Yapay gözyaşı damlaları rahatlama sağlayabilir
Göz ovuşturmaktan kaçınılmalıdır
Kanamanın rengi zamanla kırmızıdan sarımsı tona dönebilir. Bu durum iyileşmenin doğal bir parçasıdır.
Evde Yapılabilecekler
Subkonjonktival hemoraji durumunda evde alınabilecek bazı önlemler şunlardır:
Gözleri dinlendirmek
Ekran süresini azaltmak
Gözleri ovuşturmamak
Gerekirse suni gözyaşı kullanmak
Soğuk veya sıcak kompres genellikle gerekli değildir ve önerilmez.
Subkonjonktival Hemoraji Ne Kadar Sürede Geçer?
Subkonjonktival hemoraji genellikle:
7–10 gün içinde belirgin şekilde azalır
2–3 hafta içinde tamamen kaybolur
Bu süre kişiden kişiye değişebilir. Yaş, damar yapısı ve altta yatan sağlık durumları iyileşme süresini etkileyebilir.
Subkonjonktival Hemoraji ile Karışabilen Durumlar
Bazı göz hastalıkları subkonjonktival hemoraji ile karıştırılabilir:
Konjonktivit (göz iltihabı)
Göz içi kanamalar
Sklerit
Bu durumlarda genellikle ağrı, akıntı veya görme problemleri eşlik eder. Sadece kızarıklık varsa subkonjonktival hemoraji daha olasıdır.
Subkonjonktival Hemoraji Kimlerde Daha Sık Görülür?
Yüksek tansiyonu olanlar
Kan sulandırıcı ilaç kullananlar
Yaşlı bireyler
Gözlerini sık ovuşturan kişiler
Bu gruplarda gözde kılcal damar çatlaması daha sık görülebilir.
Subkonjonktival Hemorajiden Korunma Yolları
Tamamen önlenemese de risk azaltılabilir:
Tansiyonun kontrol altında tutulması
Gözleri sert şekilde ovuşturmamak
Kan sulandırıcı ilaçların doktor kontrolünde kullanılması
Düzenli göz muayenesi yaptırmak
Bu önlemler özellikle tekrarlayan vakaların önüne geçebilir.
Subkonjonktival Hemoraji Ne Zaman Ciddiye Alınmalıdır?
Aşağıdaki durumlarda mutlaka doktora başvurulmalıdır:
Şiddetli göz ağrısı varsa
Görme bulanıklığı eşlik ediyorsa
Travma sonrası oluşmuşsa
Sık sık tekrarlıyorsa
Bu belirtiler, daha ciddi bir göz veya sistemik hastalığın işareti olabilir.
Yazar: Bekir BULUT
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]