Rafine şeker tüketimi, yüksek kan şekeri seviyeleri, kalp sorunları ve obezite gibi çeşitli sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilmiştir. Bu etkileri azaltmak için birçok kişi düşük kalorili, bitki bazlı tatlandırıcılara yöneliyor. En yaygın şeker ikameleri stevia, sukraloz, sakarin ve aspartamdır.
Stevia’yı tatlandırıcı olarak bu kadar özel yapan nedir?
Stevia, hem sağlıklı gıda merkezlerinde satılan tatlandırıcıyı hem de tatlandırıcının türetildiği bitkinin kendisini ifade eder. Yaprakları şekerden 15 kat daha tatlı iken, özü beyaz şekerden 300 kat daha tatlı olduğu iddia ediliyor. Şekerin kötü etkileri, arta kalan şekerin adım adım farklı kimyasallarla rafine şeker (beyaz kristaller) üretmek için işlenmesiyle ortaya çıkar. Bunun ışığında tüketicilerin sağlığı için bitki bazlı doğal tatlandırıcılar üretilmektedir. Stevia bitki özü ve tozu böyle bir üründür.
Stevia neden yapılır?
Daha önce de belirtildiği gibi, stevia bitkinin yapraklarından elde edilir. Ayçiçeği ile taksonomik bir aileyi (Asteraceae) paylaşır ve Amerika’nın tropikal ve subtropikal bölgelerine özgüdür. Bilimsel adı “Stevia rebaudiana” olan bitki şeker bitkisi, şeker otu, tatlı yaprak gibi çeşitli isimlerle de anılmaktadır. Tarımda genellikle yabancı ot olarak yetiştirilir. Ancak doğal ortamında bir çalı gibi büyür.
Yapraklarındaki glikozitler ona yoğun bir tatlılık verir. Ekstraksiyon işleminde öncelikle yapraklar kontrollü koşullarda kurutulur. Daha sonra ekstraktı üretmek için su ekstrakte edilir. Ekstraktın tatlılığını yoğunlaştırırken, istenmeyen glikozid materyallerini uzaklaştırmak için ilave saflaştırma adımları kullanılır. Farklı üreticiler, yüksek kaliteli stevia ürünleri üretmek için farklı teknolojiler geliştirmiştir.
Tüketmek güvenli mi?
Düşük karbonhidratlı bir diyet uygulayan kişiler, stevia’nın zaten farkında olabilir. Ama güvenli mi? Veya ilişkili herhangi bir risk var mı? Bildiğimiz kadarıyla, bu doğal tatlandırıcının güvenliği söz konusu olduğunda sağlık yararları ve yan etkileri hakkında net bir veri yoktur. Savunucularına göre içerdikleri glikozitler vücutta sindirilmediğinden düşük kalori verirler. Böylece obezite tedavisi için bitkisel bir preparat olarak halka sunuldu.
Diğer bir iddia edilen faydası ise şeker hastalarında kan şekerini kontrol altına almak için kullanılmasıdır. Ancak bunu destekleyecek hiçbir bilimsel veri yoktur. Aslında, FDA henüz herhangi bir bitkisel stevia ürününün kullanımına onay vermemiştir. Bazı bilim adamları, stevia bitkisinden elde edilen ürünlerin güçlü bir mutajenik olarak hareket ederek kanser riskini artırdığına inanıyor. Göz ardı edilmemesi gereken diğer yan etkilerin ise uzun vadede metabolik süreçleri yavaşlatarak üreme bozukluklarına yol açtığına inanılmaktadır.
Ne için kullanılır?
Bu tatlandırıcı madde, normal şeker ve yapay tatlandırıcı gerektiren herhangi bir tarifte sofra şekeri yerine kullanılır. Ayrıca birçok ticari ürüne eklenir. Eklenecek stevia tatlandırıcı miktarı, kullandığınız ürünün formuna bağlıdır. Kullanılması gereken ekstrakt ve toz miktarına kıyasla büyük miktarlarda ham stevia yaprakları gereklidir.
Kaynak:
http://www.buzzle.com/articles/what-is-stevia.html
katip:Tülay Ersoy
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]