Derin sular geçmişten günümüze keşfedilmeyi bekleyen bir alan olarak uzun süredir insanlığın gündeminde yer almaktadır. Bazen meraktan, bazen zorunluluktan insanlarla birlikte suyun altına girmek istedi ama sınırlı bilgisi ve sınırlı nefesi buna izin vermedi. Denizcilik teknolojisi ve alanlarındaki gelişmeler, zaman içinde birçok farklı dalış tekniğini ortaya çıkarmış ve bu da derin denizleri fethetmeyi kolaylaştırmıştır. 19. ve 20. yüzyıllarda dalış tekniklerindeki gelişmeler devrim niteliğinde gelişmelere yol açtı. Bazı cihazlar ve teknolojiler kullanılarak su altında insan soyunun ilk keşifleri 5.000 yıl öncesine dayanmaktadır. O zamandan beri insanların kullandığı beş temel dalış yöntemi geliştirildi. İşte ‘saturasyon’ dalışı yazımızın konusu olan başlıca dalış rotaları.
1- Nefesinizi tutarken serbest dalış
2- Bill Dave
3- Dermal daldırma
4- Yüzeyden kaskla dalış
Günümüzde bu yöntemlerin tamamı ihtiyaca göre farklı şekillerde kullanılmaktadır. Satürasyon dalışları bu dalışların en zoru, tehlikelisi ve pahalısıdır. Satürasyon dalışını uzay mekiği görevlerine benzetirsek yanlış bir benzetme olmaz. Satürasyon dalışı, dalış teknolojisinin ve bilimin birçok alanında elde edilen bilimsel verilerin desteğiyle ortaya çıkmıştır. Derin dalışlarda meydana gelen yüzlerce ölümden alınan derslerle geliştirilen bu dalış tekniği, en ufak bir hatada dahi ölümcül sonuçlar taşımaktadır.
Dalış tecrübesi olanların tüplü dalış yaparken en büyük endişesi halk arasında dayak olarak bilinen dekompresyondur. Dekompresyon, su altında yüksek basınçlı bir yerden düşük basınçlı bir yere hızlı geçiş sonucu vücutta gaz kabarcıklarının oluşmasıdır. Pilotlar ve dalgıçlar tarafından gözlemlenen bu durum özellikle tüplü dalışlarda en büyük ölüm sebebidir. Hırpalanmış bir dalgıç için yapılması gereken, onu tekrar aynı baskı ortamına sokmak ve bir süre beklemektir. Ancak ülkemizde yeterli hava kilidi olmadığı için ölümlerin önüne geçilememektedir. Bazen hırpalanmış bir dalgıcın topundaki nitrojen, açık bir gazoz kutusu gibi patlar ve bunun oluşturduğu ölümcül tehlikeden kaçınılamaz. Ortalama olarak, her 250 fit derinlik için yaklaşık beş saat dinlenmeye ihtiyaç vardır.
İçindekiler
Satürasyon dalışı nasıl yapılır?
Satürasyon dalışı, 50 metrenin altındaki engelleri ve sınırlı çalışma engellerini tamamen ortadan kaldıran bir dalış tarzıdır. Bu dalış tekniğinde geminin ayrılmaz bir parçası olarak umumi basınçlı hangarlar inşa edilmekte ve bu hangarlara bağlı basınçlı odalarda ikamet eden dalgıçlar su altında çalışırken benzer basınçlı ortamlarda kalmakta ve böylece kaçakçılık riski tamamen ortadan kaldırılmaktadır. Dalgıçlar şok riskine ek olarak su altında saatlerce çalışabilirler. Türkçe’ye satürasyon dalışı olarak çevrilebilecek satürasyon dalışı ilk olarak 1964 yılında denenmiş ve 30 yılı aşkın süredir aktif olarak kullanılmaktadır.
Satürasyon dalışına detaylı bakacak olursak çok garip ve tehlikeli bir iştir. Doygunluk dalgıçları, kıtalararası boru hatları veya bir sondaj kulesi inşa etmek için 300 fit suyun altında günlerce çalışmak zorundadır. Bu tür derinliklerde kandaki nitrojen çözündüğü için bu gazın yüzeye çıkabilmesi için dağılması gerekir. Günümüzde satürasyon dalgıçlarının yaptığı işler oldukça riskli ve hassastır. Bilinen bir gerçektir ki, insanlardan daha dayanıklı ve son teknolojiye sahip robotik dalış ekipmanları vardır, ancak hiçbiri insanlı dalgıçlar kadar hassasiyet ve esneklikle manevra yapma yeteneğine sahip değildir. Doygunluk dalgıçları, su altında işlerini yaparken onları su üstünde destekleyen geniş bir ekibe sahiptir. Bunlar Sualtı Dalış Direktörü, Dalış Şefi, Yaşam Destek Şefi ve Yaşam Destek Teknisyenleridir. Bu ekibin koordineli çalışması uzun süredir dış dünya ile bağlantısı kesilen dalgıçların yemek içme, temizlik ve konfor ihtiyaçları için oldukça önemlidir. Doygunluk dalışı herkes için değildir. Bu dalışı gerçekleştirmek için sadece tecrübe, sağlık, kalp ve akciğer durumuna sahip olmak değil, aynı zamanda her türlü enfeksiyona neden olabilecek kulak zarı aranması gerekir çünkü doyma odasını terk etmek zorunda oldukları için. kalmak. Günler ölüm demektir. En basit soğuk algınlığı bile hayatı tehdit edici olabilir.
Dalış çanının dışında su altı kesme meşalesi olan ticari dalgıç (derin deniz dalgıcı)
Doygunluk dalışından önce dalgıçlar, herhangi bir bulaşıcı hastalık riskinden kaçınmak için antibakteriyel sıvılarla duş alır.
Doygunluk dalgıçları, odaklanmalarını ve sersemlemelerini önlemek için normal dalış gazı yerine helioks solumaktadır. Bu gaz, komedi dizilerinde insanların seslerini komik hale getirmek için kullanılan helyumla aynı etkiye sahip. Dalgıçlar ailelerini telefonla aradıklarında ördeğe benziyorlar ve çok garip ve komik durumlar yaşanıyor. Doygunluk dalışı dünyanın en zor ve tehlikeli mesleklerinden biri olduğu için dalgıçların ücretleri oldukça yüksektir. Bazı doygunluk dalgıçları günde 1.400 dolara kadar kazanıyor.
Kabin, bazı teknik özelliklerinin yetersiz kalması nedeniyle klima kontrolü adına sistemli bir şekilde üretimden kaldırılmak zorunda kaldı. Bu, dalgıçlar için ciddi biyolojik zorluklar oluşturmaktadır. Bu durumla başa çıkmak için dalgıçlar kapalı alanda tekrar tekrar yutkunma ve esneme hareketleri yaparak Valsalva manevraları yapmak zorundadır. Bu, dalgıçların kas-iskelet sisteminde uzun süreli ağrıya neden olur.
Klostrofobisi olan herkesin korkulu rüyası olan duşakabin büyüklüğündeki doygunluk kabini, maksimum alan tasarrufu ilkesiyle dalgıçların tüm ihtiyaçlarını karşılamaya çalıştığından, dalgıçlar tuvaletlerini çok kısıtlı koşullarda yapıyor ve boşaltıyor. Dalgıçların bir diğer hassas noktası da yedikleri yemeklerin kalitesi ve çeşitliliğidir. Dalgıçlar dilimlenmiş et, balık, mantar, peynir ve söğüş ile salata servis eder. Sualtındaki basınç ve aktif yüzme hareketleri nedeniyle dalgıçlar su üstünde olduğundan daha fazla kalori yakar. Dalgıçların kalori ihtiyacı günde 6.000 kaloridir. Yine dalgıçlara su altında güneş ışığından mahrum kaldıkları için D vitamini başta olmak üzere multivitamin takviyesi yapılıyor. Dalgıçların tükettikleri yemeklerin dengesi ve kalitesi kaptan ve dalış ekibi tarafından sıkı bir şekilde kontrol edilmektedir.
Türkiye’de satürasyon dalışları ilk olarak Avrasya Tüneli’nin inşası sırasında gerçekleştirilmiştir. İstanbul Üniversitesi dalış uzmanlarından Prof. Dr. Dr. Yönetmenliğini Akın Savaş Tuklu üstlendi.
kaynak:
http://www.derin.boun.edu.tr/?p=1995
http://archive.rubicon-foundation.org/xmlui/handle/123456789/1201
http://www.alertdiver.com/Saturation_Diving
http://divingalmanac.com/deepest-saturation-dive-open-sea/
yazar: Erdal Oğur
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]