Marifetnâme, Erzurumlu İbrahim Hakkı’nın kaleme aldığı, geniş ilimleri kapsayan ve ansiklopedik özellikler taşıyan bir eserdir. 1757 yılında yazılan Marifetname ortalama 600 sayfadır. Çalışma bir giriş, 3 ana bölüm ve bir sonuçtan oluşmaktadır.
Birinci kısma Fenn-i Evvel denir. Allah’ın varlığını ve birliğini mistik özelliklerle anlattıktan sonra cisimler, mineraller, bitkiler ve insan doğasının anlatıldığı bu bölüm geometri, astronomi ve takvim konularına değinerek devam ediyor. Yüzden fazla şehrin enlem ve boylam bilgilerinin de bulunduğu Fenn-i Evvel bölümü, Fenn-i Sami adı verilen ikinci bölüme geçmektedir.
İkinci bölümde anatomi ana konulardan biridir. Erzurumlu İbrahim Hakkı insan vücudunu anatomik ve estetik açıdan incelemiş ve hecelerle birleştirmiştir. İnsanın vücut yapısı ile kişilik yapısı arasındaki ilişki şiirlerde dile getirilir. Ayrıca Fenn-i Sami bölümünde sağlık, ruh ve ölüm ile ilgili bilgiler verilmektedir.
Üçüncü bölüm olan Fenn-i Salis ise tamamen dinsel ve ilahi bir nitelik taşımaktadır. Din felsefesinden hareketle yazılan bu bölümü son bölüm takip etmektedir.
Son bölüm ortalama 40 sayfa olup, bu bölümde anne babaya saygı ve sevgi, karı koca ilişkilerinin nasıl olması gerektiği ve çocuklara karşı görevleri gibi ahlaki konulara ışık tutulmaktadır.
Erzurumlu İbrahim Hakkı tarafından kaleme alınmış olup orijinal nüshaları halen yazarın torunları tarafından korunmaktadır.Marifetname 400 kitap kullanılarak yazılmış, Arapça ve Farsçaya çevrilmiştir.
Marifetname’nin en önemli özelliklerinden biri güneş sisteminden ilk kez bir bilim adamı tarafından bahsetmiş olmasıdır.
katip:Ayşegül Güngör
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]