Birçok sebze ve meyve fenoller, karotenoidler ve tokoferoller açısından çok zengindir. Bu bileşenler ayrıca vücutta oksidatif strese karşı kemopreventif bir rol oynar ve antioksidanlar ve insan sağlığının iyileştirilmesi için pro-oksidan ve antioksidan bileşenler arasında bir denge sağlar. Oksidatif strese bağlı hastalıklar için potansiyel önleyici ve tedavi edici özellikleriyle bilinen fenolik bileşiklere ilgi son zamanlarda artmıştır. Meyvelerin toplam fenolik bileşenleri ve antioksidan kapasiteleri birçok çalışma ile belirlenmiş ancak insan sistemindeki antioksidan aktivite ve toplam fenolik bileşenler dikkate alınmamış ve bu konuda yeterli çalışma yoktur. Bu anlamda kırmızı kuru meyvelerde antioksidanlar ve fenolik bileşenlerin stabilitesini in vitro sindirim modelini uygulayarak araştıran birçok çalışma literatürde yerini almaktadır.
Polifenollerin günde bir porsiyondan fazla sebze ve meyve tüketen bireylerde antimutajenik ve kanserojen etkileri olduğu bilinmektedir. Ayrıca fenolik bileşikler lipit peroksidasyonunu önledikleri için gıda endüstrisinde kalite arttırıcı olarak kullanılmaktadır.
Polifenollerin biyoyararlanımı üzerine yapılan in vitro çalışmalarda birçok farklı yaklaşım vardır. Deneyler laboratuvar koşullarında laboratuvar ortamında yapıldığından sindirimin çevresel faktörlere, kişiden kişiye, cinsiyete ve daha birçok faktöre göre değişkenlik gösterdiği gerçeği ortadan kalkmıştır. Sindirim sırasında salgılanan enzimler gibi sindirim sıvıları ile mide ve bağırsaklardaki pH seviyesi birçok farklı faktöre bağlı olarak değişebilmekte ve bu durumda besinlerin faydaları ve biyoyararlanım düzeyi de kişiden kişiye değişmektedir. Bununla birlikte, bu çalışmaların daha büyük amacı, farklı yaklaşımlarla çalışarak gıda matrislerinin biyoyararlanım üzerindeki etkilerini incelemek için yön kazanmaktır.
İn vitro koşullar (laboratuvar koşulları) altında gerçekleştirilen sindirim deneyleri, bireysel organizmalarla yapılan in vivo deneylerle doğrulanmalıdır. Ancak in vivo deneylerin pratik olmaması, pahalı olması ve etik sorunlara yol açması nedeniyle in vitro çalışmaları her geçen gün ilerletmeye çalışmıştır.
Elbette, in vivo yöntemlere kıyasla in vitro modellerin uygulanmasında birçok sınırlama vardır, örneğin; In vitro modellerde sindirim için sadece statik form uygulanabilir. Bununla birlikte, in vitro yöntemler, polifenollerin gastrointestinal sistem koşulları altında stabilitesini belirlemek için kullanılan pratik yöntemlerdir.
Birkaç ürün üzerinde yapılan in vitro çalışmalardan elde edilen sonuçlar, insanlar ve hayvanlar üzerinde yapılan birçok in vivo çalışma ile karşılaştırıldı ve yüksek düzeyde korelasyon elde edildi.
Birçok in vitro sindirim çalışmasına göre, küçük kırmızı kuru meyvelerde polifenol bileşenlerinin biyoyararlanımının çok yüksek olduğu bulunmuştur. Bazı çalışmalarda başlangıç değerinden daha yüksek bulunmuştur. Bunun nedeni meyve kabuk yapısında bağlı polifenollerin salınması olarak gösterilebilir. Diğer bir sebep ise sindirim sırasında enzimlere ve sindirim sularına maruz kalan polifenol ve antioksidan bileşenlerin matriksten salınması ve halihazırda bulunan içeriğin kullanılabilir hale gelmesidir.
Sağlığa sayısız faydası olduğunu bildiğimiz antioksidan içeren kırmızı kuru meyveleri tükettiğimizde bu bileşenlerden yüksek düzeyde faydalanabiliyoruz. Bu durumda bu ürünlerin bizim için önemli bir antioksidan kaynağı olduğunu söyleyebiliriz.
sağlıklı kal…
Kaynak:
(Wolfe ve ark., 2003; Adomand Liu, 2002)
(Kahkonen ve diğerleri, 2001; Robards ve diğerleri, 1999)
(Fu ve ark., 2011; Lim ve ark., 2007)
(Güneş ve ark., 2011)
(Woodjdylo ve ark, 2007)
(Bouayed ve ark., 2011).
yazar:Sağbasan Buketi
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]