Doğada bulunan bazı maddeler hem insan sağlığı hem de canlı organizmaların devamlılığı için en gerekli maddeler arasındadır. Çok çeşitli tip ve kombinasyonlarda bulunan bu maddelerden biri de karotendir. Karoten bitkilerin yapısında bulunan bir bileşiktir. Bu maddenin bitkiler için en önemli işlevi fotosentezdir.
Fotosentezin dünyaya gerekli oksijeni sağlayan olay olduğu düşünüldüğünde, karotenoid bileşiğin önemi katlanarak artmaktadır. Karotenin fotosentezdeki işlevi, güneş ışığını emmek ve ışığı klorfile iletmektir. Bu bileşiğin bazı bitkilere renk verdiği de bilinmektedir. Havuç böyle bir bitkidir. Bitkilerin, özellikle de havuçların turuncu rengi, bitkinin yapısında bulunan karotenoid bileşikten kaynaklanmaktadır. A vitamini denilince akla ilk gelen maddeler arasında karoten gelmektedir. Karoten flora yoluyla vücuda alındığında ince bağırsakta parçalanarak retinole dönüştürülür. Retinol bir A vitamini türüdür.
Karoten sadece ihtiyaç duyulduğunda A vitaminine dönüştürülür. Böylece havuca rengini veren bu bileşik provitamin görevi görür ve karaciğerde depolanır. A vitamininin insan sağlığı için ne kadar önemli olduğu göz önüne alındığında, karoten kendisini çok önemli kılmaktadır. Karotenin insanlar için çok önemli bir konumda olması bu maddenin yapay olarak üretilmesine neden olmuştur. Sentetik karotenin oluşturabileceği olumsuz durumlar arasında özellikle kanser riski de bulunduğundan laboratuvar ortamında üretilen bu maddenin insan sağlığı üzerinde olumsuz etkileri olduğu bilimsel araştırmalar sonucunda kanıtlanmıştır. Dünyanın bazı ülkelerinde organik koroten üretimi gerçekleşebilir. Avustralya bu ülkelerin lideridir. Bu ülkede deniz yosunu işlenerek organik olarak karoten üretilebilir.
Bitkilerin yapısında bulunan iki farklı karoten türü vardır. Bu türlere beta ve alfa karoten denir. Son yıllarda, insanların karoten kullanımı önemli ölçüde artmıştır. Özellikle kilo vermek isteyen kişilere sunulan karoten içerikli ürünler bu durumun oluşmasında ana etken gibi görünüyor. Kilo kaybı için karoten kullanılmasının en büyük sebebi bu maddenin tokluk hissi vermesi ve metabolik hızın kontrolünde etkin rol oynamasıdır. Ancak kilo vermek için endüstriyel olarak üretilen karoten kullanılmaktadır. Çalışmalar, endüstriyel olarak üretilen karotenin olumsuz sağlık sonuçları olduğunu göstermektedir. Özellikle endüstriyel olarak üretilen karoten kullanımı ile prostat ve akciğer kanseri görülme sıklığının arttığını bilim adamları doğrulamıştır. Bu açıdan bakıldığında sağlık üzerinde çok önemli etkileri olan karotenoidlerin vücuda doğal yollarla verilmesi önemlidir. Havuç gibi karoten içeren bitkiler yemek, sağlıklı bir yaşam için çok önemlidir.
Endüstriyel olarak üretilen karotenoid hapları ağırlıklı olarak hap şeklinde kullanılmaktadır. Karotenin sağlığa olan faydaları göz önüne alındığında, ihtiyaç duyulduğunda üretilen sentetik karotenoid hapların kanserojen modda olduğunun anlaşılmasının ardından birçok bilim dalı organik karoten kullanımını desteklemektedir. Özellikle sigara içen karotenoid kullanıcıları için akciğer kanseri insidansının arttığı bildirilmektedir. Eskiden daha sağlıklı olan karoten, sağlıksız koşullara yol açmamak için organik madde kullanımına yani doğrudan bitkiler tarafından tüketilmeye daha uygundur.
katip:Erdoğan Gül
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]