Gelişim psikolojisi, adından da anlaşılacağı gibi, canlı varlıklardaki hem fiziksel, bilişsel hem de sosyal her türlü davranış değişikliğini kapsar. Gelişim psikolojisinde doğum öncesi, bebeklik, erken çocukluk, geç çocukluk, ergenlik, erken yetişkinlik, yetişkinlik ve yaşlılık aşamaları vardır. Bir birey artık anne rahmine düştüğü andan itibaren gelişmeye başlamıştır.
Evrim: Döllenme ile başlayan ve insanın ölümüne kadar devam eden tüm değişimlerdir. Örneğin, zihinsel gelişimdeki artış öğrenmedeki artışı etkiler,
Evrim: Bir organizmanın gelişiminde meydana gelen varyasyonlardır. Örneğin, alfabeyi öğrenmek bir optimizasyon örneğidir.
Değişim: Çoğu zaman gelişme ile karıştırılsa da değişim, bireyin büyüme veya hastalık gibi mevcut durumundan farklı hale gelmesidir.
değişirse; Bir kişinin kelimenin her anlamıyla farklılaşmasıdır. Örneğin, yaralı bir çocuğun zemine tam olarak bastıramaması bir değişikliktir.
Büyüme: Doğumdan itibaren vücuttaki boy ve kilo artışına büyüme diyoruz. Fiziksel gelişme büyüme ile ifade edilir. Belirli yaş gruplarında beklenen boy ve kiloya ulaşılması da sağlıklı büyümenin göstergesidir. Bir yaşında bir çocuğun ayakkabısının bir yıl sonra ayağa kalkmaması, bir süre sonra elbisenin çocuğa uygun olmaması gibi durumlar buna işaret eder.
Olgunlaşma: Biyolojik değişimi ifade eden olgunluk, fiziksel gelişimin yanı sıra bedensel işlevlerin de yerine getirilebildiği durumdur.
Hazırlık: Bir bireyin bir işi yapmaya veya öğrenmeye ne ölçüde istekli olduğu, onun hazır oluşudur. Beceri ve yeteneklerinin yanı sıra bilişsel, sosyal veya psikomotor yeteneklerinin yeterliliği de bir hazırbulunuşluk halidir.
İçindekiler
Gelişimi etkileyen faktörler nelerdir?
Kalıtım: Anne ve babadan bir bireye gen aktarımı ile kromozomlardaki kodonlar gelişimde oldukça etkilidir. Bireyin bilişsel seviyesinin, bireyin fizyolojik yapısının yanı sıra kalıtsal olduğu gösterilmiştir. Ayrıca saç rengi, göz rengi, cilt ve hastalıklar anne ve babadan bir bireye miras kalır.
Çevre: Kalıtım dışında, bireyin dışarıdan etkilendiği durumlardır.
İnsanın içinde yaşadığı çevredeki dini ve sosyal ilişkileri, örf ve adetleri, bireyin gelişmesinde çok önemlidir. Evrimde birey, çevresindekilerin davranışlarını taklit eder ve onların görüşlerini benimser.
Kritik dönem: Bireyin öğrenmeye ihtiyaç duyduğu ve dış uyaranlara en açık olduğu dönemdir. Örneğin bir çocuğun bebeklik döneminde bunu yapması gerekir. Aksi takdirde ileride birey için sorun yaratabilir.
Tarihsel zaman: İnsanların yaşadığı dönemde savaş, terör olayları, spor alanındaki gelişmeler, siyasi olaylar gibi durumlar da kişinin gelişimini etkiler. Örneğin Irak’ta veya ABD’de yaşanan savaş oradaki insanları etkiliyor ve onların gelişimini olumsuz etkiliyor.
Kuşak etkisi: Bireyin yaşadığı dönemin özelliklerini benimsemesine kuşak etkisi diyoruz. Bir önceki neslin çocukları sokakta top oynarken, şimdiki neslin evden çıkmak istemeyip elinde tablet ve telefonla dolaşması benim neslimin etkisidir. Bu etki aynı zamanda kolektif grup etkisi olarak da adlandırılır.
Gelişimin temel ilkeleri nelerdir?
1. Gelişim, kalıtımın çevre ile etkileşiminin sonucudur.
Ne kalıtım ne de çevre tek başına belirleyici değildir. Genetik, çevre ve gelişimin etkileşimi birbirini karşılıklı olarak güçlendirir.
2. Geliştirme bir süreçtir. Gelişim bir dönemlik bir olay değil, anne karnında başlayan ve ölüme kadar devam eden bir süreçtir.
3. Gelişim hızı her yaşta aynı değildir. Belli bir yaşa kadar çok hızlı ilerleyen gelişim bazı yaş gruplarında daha yavaş ilerler, örneğin çocuklukta büyüme hızı yüksekken yetişkinlerde büyüme hızı daha yavaştır.
4. Gelişimde bireysel farklılıklar vardır. Her bireyin beslenmesi, sosyal çevresi, genetik aktarımı ve büyüme hızı aynı olmasa da psikolojik ve bilişsel düzeyleri aynı değildir. Bazı bireyler daha hızlı gelişirken bazıları daha yavaş gelişir.
5. Gelişimde kritik dönemler vardır. Bu dönemlerde bireyin öğreneceği bilgilere karşı daha duyarlı olduğu görülmektedir. Örneğin yürümek, yemek yemeyi alışkanlık haline getirmek, tuvalet eğitimi.
6. Geliştirme dönüşümlü olarak devam eder. Bireyin gelişiminde bazı gelişmeler hızlı ilerlerken bazıları yavaşlar. Örneğin fizyolojik gelişim artarken soyut süreçler daha yavaş gelişebilir ya da birey sayısal olarak daha hızlı gelişirken sözel zeka daha yavaş gelişebilir.
7. Her gelişme. Gelişimin her aşaması diğerini etkiler. Ayrı düşünülmez.
8. Gelişimin kendi yönleri vardır ve her gelişim aşamasının belirli bir amacı ve işlevi vardır. Bu işlevler çerçevesinde gelişme yönleri vardır.
yazar: Daha erken Para cezası
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]