Bilimsel adı ksilitol olan madde bir şeker alkolüdür ve bu şeker alkolü selüloz içeren çeşitli ürünlerden elde edilir. Bunun dışında böğürtlen, muz, yer fıstığı, brokoli, şeftali, yeşil salata, çilek ve mantar gibi ürünlerde de ksilitol bulunur. Ksilitol bu ürünlerden vücuda girebildiği gibi günde 5 ile 15 gram arasında da vücutta oluşabilmektedir.
Bu madde bazı gelişmiş ülkelerde diyabetik ürünlerde ve parenteral beslenme ürünlerinde kullanılmaktadır. Ksilitol ağızdan alındığında ağızda tazelik hissi uyandırır ve sakaroza çok benzer bir tada sahiptir. Görünüş ve tat olarak şekere benzeyen bir maddenin alımı dengelenmelidir. Bu maddenin çok fazla tüketilmesi ishale neden olur. Aynı zamanda bu madde ürün ambalajında E967 ve ksilitol gibi terimlerle belirtilmiştir.
Ksilitol diyabetli kişilerin beslenmesinde önemli bir rol oynar. Bu madde sükroz şekeri yerine tatlandırıcı olarak kullanılır. Maddenin bu şekilde kullanımı insüline paralel olarak kandaki glikoz seviyesini düşürür ve düşük kalori değeri oluşur. Bu nedenle şeker alkolü denilen madde şeker hastalarının beslenmesinde önemli bir yere sahiptir. Bunun dışında bu maddenin B vitaminleri ve kalsiyum emilimini artırma avantajı vardır.
Ksilitolün vücutta emilimi kısmen gerçekleşir ve bu madde glikoza parçalanır. Parçalanmanın geri kalanı kalın bağırsak tarafından kullanılır. Gerisi burada demlendi.
Fermantasyon işlemi sırasında vücutta gaz üretilir. Gaz üretimi ayrıca bağırsaklarda ve midede şişkinliğe neden olur. Kişide tahammülsüzlük varsa bu durum kişide müshil etkisine (cırcırlı halk) neden olur. Normal şartlarda bu madde 25 ile 30 gram arasında alındığında yan etkilerini gösterir ve bu oran normal besinlerde kullanılandan çok daha fazladır.
Ksilitolün ağız sağlığı üzerindeki etkileri
Ksilitolün fermantasyon süreci ağızda gerçekleşmez. Bu nedenle Streptococcus mutans şeker alkollerini kullanamaz. Madde insan ve hayvan deneylerinde kullanılmış ve maddenin çürük önleyici yapıda olduğu anlaşılmıştır. Xylitol, emaye remineralizasyonu adı verilen bir süreci uyarır. Yine bu madde ağzı temizleme açısından önemli özelliklere sahiptir. Madde, florür ile sinerjistik etkisi sayesinde ağız hijyeni ürünlerinin etkisini artırır. Aynı zamanda içeriğindeki yaklaşık %40 oranında boğaz ve kulak enfeksiyonları önlenebilmektedir.
Maddenin ağız sağlığındaki bir diğer rolü de ağızda oluşan plak miktarını azaltmaktır. Şeker, meşrubat ve sakızlarda sükroz yerine diş çürümesi riskini azaltan şeker alkollerinin kullanılması ağız ve diş sağlığı açısından çok önemlidir.
katip:Erdoğan Gül
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]