Duktal ektazi, memede süt kanallarının (duktusların) normalden daha geniş hâle gelmesi ve bu kanalların içinin sıvı, salgı veya hücresel artıklarla dolması sonucu ortaya çıkan iyi huylu bir meme hastalığıdır. Genellikle orta yaş ve üzerindeki kadınlarda görülür ve çoğu zaman kanserle ilişkili değildir. Ancak bazı belirtileri meme kanseriyle karışabildiği için dikkatle değerlendirilmesi gereken bir durumdur.
Duktal ektazi, çoğu zaman hormonal değişimlerle ve yaşlanmayla ilişkilidir. Meme dokusunda zamanla meydana gelen yapısal değişiklikler, süt kanallarının elastikiyetini kaybetmesine ve genişlemesine yol açabilir. Bu genişleme sonucunda kanal içinde biriken salgılar, iltihaplanmaya ve çeşitli semptomlara neden olabilir.
Bu yazıda duktal ektazi nedir, neden oluşur, belirtileri nelerdir, hangi yaş grubunda görülür, kanserle ilişkisi var mı, tanısı nasıl konur, tedavi yöntemleri ve takip süreci tüm yönleriyle ele alınacaktır.
Duktal Ektazi Ne Anlama Gelir?
“Duktal” kelimesi kanal anlamına gelirken, “ektazi” genişleme anlamını taşır. Bu nedenle duktal ektazi, meme içindeki süt kanallarının genişlemesi anlamına gelir. Normalde ince ve elastik olan bu kanallar, zamanla genişler ve içlerinde sıvı birikimi oluşabilir.
Bu durum çoğu zaman fizyolojik bir değişim olarak başlar. Ancak kanal içindeki birikim, bağışıklık sisteminin tepkisine yol açarsa inflamasyon (iltihap) gelişebilir. Bu da bazı klinik belirtilerin ortaya çıkmasına neden olur.
Duktal Ektazi Neden Olur?
Duktal ektazinin oluşumunda tek bir neden yoktur. Genellikle birden fazla faktör bir araya gelerek bu duruma zemin hazırlar.
Yaşlanma ve Hormonal Değişiklikler
Duktal ektazi en sık:
40 yaş üzerindeki kadınlarda
Menopoz öncesi ve menopoz döneminde
görülür. Yaşla birlikte meme dokusundaki bağ dokusu artar, süt kanalları esnekliğini kaybeder ve genişlemeye eğilim gösterir.
Hormonal Dengesizlikler
Östrojen ve progesteron düzeylerindeki değişimler, meme kanallarının yapısını etkileyebilir. Özellikle hormon seviyelerindeki dalgalanmalar, kanal duvarlarının zayıflamasına neden olabilir.
Sigara Kullanımı
Sigara, duktal ektazi için önemli bir risk faktörü olarak kabul edilir. Sigara içen kadınlarda:
Meme kanallarında hasar
İltihabi süreçlerin artışı
Kanal duvarlarında daralma ve ardından genişleme
daha sık görülür.
Enflamasyon ve Enfeksiyonlar
Meme kanallarında gelişen iltihabi süreçler, kanal yapısının bozulmasına ve genişlemesine yol açabilir. Bu durum bazen bakteriyel enfeksiyonlarla ilişkilidir.
Duktal Ektazi Belirtileri Nelerdir?
Duktal ektazi bazı kişilerde hiçbir belirti vermezken, bazı hastalarda belirgin şikâyetlere yol açabilir.
En Yaygın Belirtiler
Meme başından akıntı
Akıntının beyaz, sarı, yeşil veya kahverengi renkte olması
Tek veya iki memede birden görülebilmesi
Meme başı çevresinde hassasiyet
Akıntı genellikle kendiliğinden olur ve sıkma ile artabilir.
Meme Başı Değişiklikleri
Meme başında içe çekilme
Meme başı çevresinde kızarıklık
Deride kalınlaşma
Bu belirtiler, hastalarda endişeye yol açsa da çoğu zaman iyi huylu nedenlere bağlıdır.
Ağrı ve Hassasiyet
Duktal ektazi çoğunlukla ağrısızdır. Ancak iltihap geliştiğinde:
Meme ağrısı
Dokunmakla hassasiyet
Lokal ısı artışı
görülebilir.
Duktal Ektazi ile Meme Kanseri Arasındaki Fark
Duktal ektazi, meme kanseri değildir ve çoğu vakada kansere dönüşmez. Ancak bazı belirtiler meme kanseriyle benzerlik gösterebilir.
Ayırt edici noktalar:
Duktal ektazi genellikle ağrısızdır
Akıntı çoğu zaman kanlı değildir
Görüntüleme yöntemleriyle iyi huylu özellikler gösterir
Buna rağmen özellikle tek memeden, kanlı ve sürekli akıntı varsa mutlaka ileri değerlendirme yapılmalıdır.
Duktal Ektazi Kimlerde Daha Sık Görülür?
40 yaş üzeri kadınlarda
Menopoz dönemindeki bireylerde
Sigara kullananlarda
Daha önce meme enfeksiyonu geçirmiş kişilerde
Erkeklerde duktal ektazi oldukça nadirdir.
Duktal Ektazi Tanısı Nasıl Konur?
Duktal ektazi tanısı, klinik değerlendirme ve görüntüleme yöntemleriyle konur.
Fizik Muayene
Doktor:
Meme dokusunu
Meme başını
Akıntının özelliklerini
değerlendirir.
Görüntüleme Yöntemleri
Ultrasonografi: Süt kanallarındaki genişlemeyi net şekilde gösterir
Mamografi: Özellikle 40 yaş üzeri kadınlarda tercih edilir
MR (nadiren): Şüpheli durumlarda kullanılır
Akıntı İncelemesi
Bazı durumlarda meme başı akıntısından örnek alınarak laboratuvar incelemesi yapılabilir.
Duktal Ektazi Tedavisi Nasıl Yapılır?
Duktal ektazi tedavisi, hastanın şikâyetlerine ve bulguların şiddetine göre planlanır.
Takip ve İzlem
Belirti vermeyen veya hafif şikâyeti olan hastalarda:
Düzenli kontrol
Görüntüleme takibi
yeterli olabilir.
Medikal Tedavi
İltihap belirtileri varsa:
Antibiyotik tedavisi
Ağrı kesici ve antiinflamatuar ilaçlar
kullanılabilir.
Cerrahi Tedavi
Nadir durumlarda:
Sürekli akıntı
Tekrarlayan enfeksiyon
Şüpheli bulgular
varsa, etkilenen kanalın cerrahi olarak çıkarılması gerekebilir.
Duktal Ektazi Kendiliğinden Geçer mi?
Birçok vakada duktal ektazi zamanla gerileyebilir. Özellikle:
Hormonal denge sağlandığında
Sigara bırakıldığında
Enfeksiyon tedavi edildiğinde
belirtiler azalabilir veya tamamen kaybolabilir.
Duktal Ektazi ile Emzirme Arasında İlişki Var mı?
Duktal ektazi genellikle emzirme dönemiyle doğrudan ilişkili değildir. Ancak geçmişte emzirme öyküsü olan kadınlarda meme kanallarında yapısal değişiklikler daha belirgin olabilir.
Duktal Ektazi Tekrarlar mı?
Bazı hastalarda duktal ektazi tekrarlayabilir. Özellikle risk faktörleri devam ediyorsa (sigara, hormonal dengesizlikler), tekrar ihtimali artar.
Duktal Ektazi Olanlar Nelere Dikkat Etmeli?
Düzenli meme kontrolleri yapılmalı
Meme başı akıntısı takip edilmeli
Sigara bırakılmalı
Yeni veya farklı belirtiler doktora bildirilmelidir
Bu önlemler, gereksiz kaygıların ve gecikmiş tanıların önüne geçer.
Duktal Ektazi Psikolojik Etki Yaratır mı?
Meme ile ilgili hastalıklar, özellikle kanser korkusu nedeniyle ciddi kaygıya yol açabilir. Duktal ektazi tanısı alan birçok hasta:
Endişe
Korku
Belirsizlik
yaşayabilir. Bu noktada doğru bilgilendirme büyük önem taşır.
Yazar: Bekir BULUT
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]