Servikal displazi, serviks içinde ve çevresinde anormal veya prekanseröz hücrelerin oluşumudur. Vajina, rahmin alt kısmı olan rahim ağzına açılır. Servikal displazi Pap testi (smear testi) ile saptanır ve biyopsi ile teşhis edilir. Hücrelerdeki anormal değişiklikler hafif, orta veya şiddetli olabilir. Servikal displaziye sahip olmak, bir kişinin mutlaka rahim ağzı kanseri olduğu anlamına gelmez. Ancak hücreler tedavi edilmezse kansere yol açabilir. Bu makale servikal displazinin ne olduğu, semptomları, nedenleri ve tedavi seçenekleri hakkında bilgiler içermektedir.
İçindekiler
Servikal displazi nedir?
Servikal displazi, servikste anormal hücrelerin büyüdüğü prekanseröz bir durum olarak tanımlanır. Rahim ağzı, vajina ile rahim boşluğunu birbirine bağlayan rahmin alt ucundaki dar bölümdür. Serviks iki kısma ayrılır: endoserviks ve ekstraserviks. Birincisi rahimdeki açıklığı içerir ve ikincisi vajinaya doğru çıkıntı yapar. Hem iç hem de dış segmentler farklı tipte hücrelerle kaplıdır ve oluşum yerinde birleşebilirler. Çoğu servikal displazi vakası burada görülür. Servikal displazi bazen skuamöz intraepitelyal lezyon (SIL) veya servikal intraepitelyal neoplazi (CIN) olarak adlandırılır ve farklı aşamalara ayrılır. Bu sınıflandırma şu şekildedir:
• CIN1, hafif servikal displazi veya düşük dereceli intraepitelyal lezyon (LSIL): dokunun yalnızca küçük bir kısmı anormaldir.
• CIN2 veya CIN3, orta veya şiddetli servikal displazi veya yüksek dereceli intraepitelyal lezyon (HSIL): dokunun çoğu anormal.
Servikal displazi belirtileri
HPV enfeksiyonu ve hatta erken evre rahim ağzı kanseri gibi servikal displazi asemptomatik olma eğilimindedir. Bu nedenle planlandıklarında pelvik muayene ve Pap smear yaptırmak önemlidir. Smear ve pelvik kontrol testinizin sonuçları anormal ise, doktorunuz ileri testler için sizi bir uzmana sevk edebilir. Kişisel geçmişe bağlı olarak aşağıdaki testler ve kontroller gerekebilir.
• Tekrar Pap smear: Vakanın özelliğine göre ilk testten 1-3 yıl sonra yapılabilir.
• HPV testi: Bu test, yüksek riskli bir HPV suşu ile enfeksiyonu teşhis eder ve Pap smear olarak toplanan aynı numune üzerinde gerçekleştirilebilir.
• Kolposkopi ve Biyopsi: Kolposkopi, rahim ağzını yakından incelemek için bir büyüteç kullanır. Doktor şüpheli bir şey keşfederse, muhtemelen bir biyopsi yapacaktır (yani, test için bir doku örneği alacaktır).
• Endoservikal örnekleme: Servikal displaziyi test etmek için küçük bir fırça veya kürenin serviksin ucundan hücreleri topladığı ek bir prosedür.
Servikal displazi nedenleri
Servikal displazi servikal kanserden önce gelir, ancak birinden diğerine geçiş yavaştır ve yıllar içinde gerçekleşir. Servikal displazi, insan papilloma virüsü veya HPV olarak bilinen cinsel yolla bulaşan yaygın bir enfeksiyondan kaynaklanır. Çoğu durumda, bağışıklık sistemi 8 ila 24 ay içinde savaşabilir. Bununla birlikte, kalıcı HPV enfeksiyonu, hücrelerde değişikliklere ve sonunda servikal displaziye neden olabilir. Yüzden fazla HPV türü olmasına rağmen, rahim ağzı kanserinden yalnızca birkaçı sorumludur. Örneğin, HPV 16, tüm rahim ağzı kanseri vakalarının yaklaşık yarısının nedenidir. Diğer yüksek riskli suşlar arasında HPV 18, 31, 33, 35, 39, 45, 51, 52, 56, 58, 59, 66 ve 68 bulunur.
Servikal displazi tedavisi
Servikal displazi tedavisi söz konusu olduğunda, şiddet baskın faktördür. Hafif displazi veya LSIL, konservatif olarak yönetilir ve kansere dönüşmeden kendi kendine düzelme eğilimindedir. Öte yandan, HSIL veya hafif displazi genellikle eksizyonel veya eksizyonel prosedürler şeklinde hücrelerin çıkarılmasını gerektirir. Servikal displazi için eksizyonel tedaviler şunları içerir:
Döngü Elektrocerrahi Eksizyon Prosedürü (LEEP): Burada ince bir tel döngü, servikal dokuyu çıkarmak için elektrik akımı kullanır.
• Koni şeklinde veya soğuk bıçak (CKC) prosedürü: Alternatif olarak, servikal dokunun koni şeklinde veya silindirik bir bölümü test için çıkarılır.
Aksine, eksizyonel tedaviler servikal displazi için dokuyu yok eder ve şunları içerir:
• Lazer tedavisi: Serviksteki anormal hücreleri yok etmek için bir ışık huzmesi kullanılır.
• Kriyoterapi: Anormal dokuyu dondurmak için sıvı nitrojen veya argon gazı kullanılarak küçük bir prob yapılır.
Bu işlemler tamamlandıktan sonra yıllık takip smear testleri yapılmalıdır.
Servikal displazi nasıl önlenir?
Servikal displazi ve kanserin önde gelen nedeni olan HPV’nin ne yazık ki tedavisi yoktur. Ancak HPV aşıları, sizi belirli türlerin neden olduğu enfeksiyonlardan korumaya yardımcı olabilir. HPV aşıları önceden var olan bir enfeksiyonu tedavi edemediğinden, etkinliklerini artırmak için cinsel olarak aktif hale gelmeden önce yapılması önerilir. Ancak cinsel yönden aktif yetişkinlere 26 yaşından itibaren verilebilir. HPV’ye karşı aşılanmış olan herkes bunu doktorlarıyla tartışmalıdır. Servikal displazi veya kanser geliştirme riskinizi artırabilecek diğer faktörler şunları içerir:
• Sigara içmek
• İkinci el dumana maruz kalma
• Birden fazla cinsel partnere sahip olmak
• Birden fazla cinsel partnerle ortaklık
• Bağışıklık sistemini baskılayıcı tedavi
Pap smear ve HPV testleri, HPV ve servikal displaziyi taramak için rutin olarak kullanılır. Pap smear, mikroskobik değişiklikleri tespit etmek için serviks hücrelerinin bir örneğinin alınmasını içerirken, HPV testi bu hücrelerdeki virüsü tespit edebilir. Aşağıdaki faktörlere dikkat etmek önemlidir:
• Tüm kadınlar 21 yaşında rahim ağzı kanseri taramasına başlamalıdır.
• 21-29 yaşları arasında 3 yılda bir Pap smear önerilir.
• 30 yaşından sonra sonuçlar normal kaldığı sürece 5 yılda bir Pap smear ve HPV testi yaptırılmalıdır.
• 30 ile 65 arasında, her 3 yılda bir Pap smear önerilir.
Servikal displazi, serviks hücrelerinde evre 1 serviks kanserine ilerlemeyen anormal değişiklikleri ifade eder. Serviks kanseri genellikle yıllarca devam eder ve bu değişiklikleri teşhis edebilmek etkili tedavinin anahtarıdır. Servikal displazinin mümkün olduğunca erken saptanması için düzenli olarak smear testi ve obstetrik muayeneler yapılır.
Servikal displazili çoğu insan erken teşhis ve hızlı tedavi ile iyileşir. Erken teşhis için doktorunuzun önerdiği muayene önerilerine uymalısınız. Tedavi edildikten sonra servikal displazi geri dönebilir. Şiddetli servikal displazili, yüksek riskli HPV’li veya tedavi edilmemiş kişilerde serviks kanseri gelişebilir. Bu nedenle dikkatli olunması ve kontrollerin belirtilen aralıklarla yapılması önemlidir.
kaynak:
https://www.webmd.com/cancer/cervical-cancer/cervical-dysplasia-symptoms-causes-tedaviler
https://www.medicinenet.com/cervical_dysplasia/article.htm
yazar: Özlem Güvenç Ağaoğlu
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]