Radarlar, uçakların yerini tespit etme olgusunun çoğunu ortadan kaldırır. Ayrıca düşman uçaklarını veya uçaksavar araçlarını takip ederek uçaklara karşı önlem alma imkanı sağlar. Amerikalı mühendisler bu fikirden yola çıkarak radarların uçakları tespit etmesini zorlaştıran çeşitli yöntemler geliştirdiler. Türk muadili ile birlikte “stealth”, radardan geçme kabiliyetine sahip uçaklar için uygun görülüyor.
* Türler
Bugün hala kullanımda olan en yaygın iki hayalet uçak türü; Bir savaş uçağı olan F-117 ve bir savaş bombardıman uçağı olan B-2 olarak bilinir. Gizli uçak fikri 1988’den beri destekleniyor; Ancak bu projeler oldukça gizli bir şekilde yürütüldüğü için uzun süre gizli tutuldu. İlk hayalet uçak olan F-117A, ilk uçuşunu 1981 yılında yaptı. Hava görevleri sırasında uçakların radarlarla takip edilebildiği yadsınamaz bir gerçektir.
*Radar onu yakalamadı
Uçağın radar ekranındaki görüntüsüne o uçağın radar alanı denir. Hayalet uçak yapmanın en önemli yolu, radar vericileri tarafından gönderilen radyo dalgalarını hedef üzerinden yansıtarak alıcı antene geri dönmesini engellemektir. Bu amaçla kanat ve gövde, uçağa çarpan radar dalgalarının sağa, sola ve hatta yukarıya doğru saçılarak antene dönüşmesini engelleyen hafif eğimli veya yere dik olmayan açılarla tasarlanmıştır. Uçuş güvertesinin bazı bölümleri, radar sinyallerini geri yansıtmadan emebilen malzemelerle kaplanmıştır. Özel olarak tasarlanmış yüzeyler ve bu yüzeyleri kaplamak için kullanılan bazı malzemeler sayesinde hayalet dediğimiz uçaklar, radar ekranlarında uçaktan çok kuş görünümündedir.
Gizli uçakların radarlar tarafından yakalanma ihtimalinin düşük olduğunu söyleyemeyiz. Ancak bu olasılık, sıradan uçaklara göre çok daha azdır. Bu durumda gövde yapısı, radar yankılarını geldiği taraftan birkaç farklı tarafa yansıtacak şekilde farklı eğimlerde düzenlenmiş ve uçağın çoğu yerinde dış kaplamanın altında konumlandırılmıştır. Bu, radar dalgalarını bloke etme ve emme özelliğine sahip bir malzeme ve radar dalgalarını karıştıran bir elektronik sistem ile olur. Bu sayede uçağın radar kesit özelliği (bir cismin çarptığı radar dalgalarını alıcıya ne kadar iyi yansıttığını ve radarın fiziksel boyutuna göre hangi boyutta sinyal iletileceğini ifade eden özellik) bulunur. düşürmek. Uçağın RCS’si, uçağın boyutlarına ve geometrisine bağlı olsa da, hayalet uçaklar, aynı boyuttaki normal uçaklardan daha düşük rc’lere sahiptir.
Bu nedenle radara yakalanma ihtimalleri daha düşüktür. Tüm bu açıklamalara rağmen radar uçağı tam olarak tespit edemiyor. Ancak maksimum 150 km menzile sahip bir radar aracı, 120 km mesafede normal bir uçakla çarpışırsa, 3 km mesafede dahi hayalet bir uçağı yakalayamayacak. Bu mesafeden radar tespiti anlamsız görünüyor. Uçak, bu mesafeden çıplak gözle dahi kolaylıkla tespit edilebilmektedir. Odaklanmak için 3 km mesafede tespit edilen hedefi vurmak da oldukça zordur.
Radar alıcıları
Görünmez uçakları çok uzun mesafelerde tespit eden bir uygulama geliştirmek için bir fikir öneriliyor. Bu sistemde radar alıcısı ile radar vericisi farklı lokasyonlarda ve birden fazla alıcıya sahip olmalıdır. Ayrıca bu alıcıların uçak ve uydular üzerinde taşınması fikri ortaya atılmıştır.
Böylece hayalet uçağın farklı yönlerde farklı manevralarla yansıttığı radar dalgaları bu farklı yönlerde bulunan vericiler tarafından alınacak ve çok az statik sapma ile uçağın konumu belirlenebilecektir. Bu projeyi geliştirmek ve gizlilik teknolojisini yenmek mümkün; Ancak çok pratik değil çünkü projenin ekonomik yansımaları gizli projenin yankısından bile daha yüksek olacak. Bununla birlikte, gizli uçak, termal görüntüleme sistemleri (ısıya duyarlı cihazlarla) gibi çeşitli dedektör türlerinden gizlenemez.
kaynak:
Gifford, C., Her Şekilde Uçaklar, Çeviren: T. Alptekin, G. Mandafl, TÜB ‹TAK Popular Science Books, 2002
Pletschacher, P., Yakında Jumbo Bile Elektrikli Uçacak, PM, Mayıs 2000
http://www.mmo.org.tr/muhendismakina/arsiv/2002/subat/bilgi_sayfasi1.htm
yazar: bronzlaştırıcı tonik
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]