Sanrılı bozukluk, hastaların zihinlerinde hayal ettikleri ile gerçekleri ayırt edemedikleri ciddi bir ruhsal bozukluk türüdür. Sanrısal bozukluğu olan kişiler, gerçekle tutarlı olmayan düşünce ve inançlar olarak tanımlanabilecek sanrılardan muzdariptir. Hastalar sıklıkla takip edilme, sarhoş olma, ihanete uğrama gibi gerçek hayatta da karşılaşılabilecek sanrılar yaşarlar. Bu durumun temel nedeni insanların normal hayatta yaşadıklarını yanlış yorumlamalarıdır. Ancak sanrısal bozukluğu olan kişiler sanrıları normal insanlardan farklı yaşarlar çünkü bu deneyimlerden abartılı sonuçlar çıkarırlar.
Sanrısal bozukluk genellikle orta yaşlı ve yaşlı kişilerde görülür. Hastalık şizofreni gibi başka bir ruhsal bozukluğun sonucu olarak ortaya çıkabileceği gibi bazı durumlarda tek başına da ortaya çıkabilir. Sanrılı bozukluk, insanların yaşadığı sanrılara göre türlere ayrılır. Bunlardan en önemlileri:
1. Kıskançlık: Bu tür sanrılı bozukluğu olan kişiler, eşlerine veya sevgililerine karşı aşırı kıskançlık gösterirler. Eşlerinin veya sevgililerinin onları aldattığına dair bir saplantıları vardır. Bu yanılsamayı desteklemek için sürekli olarak gerçek yaşam deneyimlerinden sonuçlar çıkarırlar.
2. Takip: Bu tür sanrılı bozukluğu olan kişiler, birinin sürekli olarak onları takip ettiğine ve onlara kötü bir şey yapmayı planladığına inanır. Bu durumla ilgili sıklıkla yasal mercilere şikayette bulunurlar. Hayatın olağan akışı içinde yaşadıkları olağan olayları takip ettikleri sonucuna varırlar.
3. Erotomanik: Fetişizmi olan insanlar genellikle ünlü veya önemli bir kişinin kendilerine aşık olduğu yanılgısına kapılırlar. Genellikle onları bir şekilde sevdiğini düşündükleri kişiyle bağlantı kurmaya takıntılıdırlar.
4. İhtişam: İhtişam sanrıları olan kişiler, çok önemli yeteneklere sahip olduklarına veya çok önemli bir buluş yaptıklarına inanırlar.
Bazı durumlarda, hastalar yukarıdaki sanrılardan birkaçını aynı anda yaşayabilirler. Bu durum karma tip olarak sınıflandırılır.
Sanrılı bozukluğun temel nedeni hala tam olarak anlaşılamamış olsa da, bilim adamları genetik, biyolojik ve çevresel faktörlere odaklanmaktadır. Sanrılı bozukluğu olan kişilerin genellikle bozukluğu olan başka aile üyeleri vardır. Bu, bozukluğun genetik faktörlerden kaynaklanabileceğini gösterir. Sanrısal bozukluğu olan kişilerde yapılan araştırmalar, bilim adamları tarafından beynin belirli bölgelerinde farklılıklar ve nörotransmiterler ile beyin kimyasallarında dengesizlikler olduğu gösterilmiştir. Bu bulgular ışığında sanrısal bozuklukların biyolojik bir temele sahip olabileceği ileri sürülebilir. Ayrıca yapılan araştırmalar, genetik ve biyolojik faktörlerin yanı sıra bireylerin yaşadığı aşırı stres ve bunun sonucunda alkol ve uyuşturucu bağımlılığı gibi faktörlerin de sanrılı bozuklukların ortaya çıkmasında tetikleyici bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir.
Sanrılı bozuklukların tedavisi zordur. Bunun temel nedeni hastaların bir sorun olduğunu kabul etmemeleridir. Hastalar sanrılarıyla başkalarına zarar verebiliyorsa, hastaneye yatırılarak ve sürekli gözetim altında tedavi edilirler. Tedavi olarak genellikle bireysel psikoterapi kullanılır. Deneme aşamasında olan ancak henüz etkinliği kanıtlanmamış bazı ilaçlar da tedavi sırasında kullanılabilir.
Kaynak:
https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/9599-delusional-disorder
https://en.wikipedia.org/wiki/Delusional_disorder
yazar: Muhammed Umut Bişkin
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]