Salyut 1 uzay istasyonu, Sovyetler Birliği tarafından 19 Nisan 1971’de Dünya yörüngesine fırlatılan bir uzay istasyonudur. Salyut 1, insanlık tarihindeki ilk uzay istasyonu olma özelliğini taşımaktadır. Uzay istasyonları, astronotların hayatta kalabilecekleri ve çeşitli deneyler yapabilecekleri şekilde tasarlanmış uzay araçlarıdır. Uzay istasyonları inşa etmenin temel amacı, insan vücudunun uzayda uzun süre kalması durumunda ortaya çıkan türden etkileri izlemek ve gelecekte uzayda uzun süreli yolculuklar için bilgi toplamaktır.
Salyut 1 uzay istasyonu dört kabin, astronotların hayatta kalması için tasarlanmış üç basınçlı kabin ve istasyonun motor ve kontrol sistemlerini içeren basınçsız bir kabinden oluşuyor. Salyut 1 istasyonu 20 metre uzunluğunda, 4 metre genişliğinde ve silindir şeklindedir. İstasyona güç sağlamak için iki pavyon şeklinde güneş paneli de kuruldu.
Uzay istasyonunda insan olmadan uzaya fırlatıldı ve dünya çapında yörüngeye yerleştirildi.
Salyut 1 uzay istasyonunda görev yapacak ilk astronotları taşıyan Soyuz 10 uzay mekiği, 22 Nisan 1971’de uzaya fırlatıldı. Üç Soyuz 10 astronotunun Salyut 1 uzay istasyonunda 30 gün geçirmeleri planlansa da, Ancak astronotlar, bir sorun nedeniyle Salyut 1 uzay istasyonuna giremediler ve Dünya’ya dönmek zorunda kaldılar. 6 Haziran 1971’de üç astronot da taşıyan Soyuz 11 uzay mekiği, Salyut 1 uzay istasyonuna yaklaşmak üzere fırlatıldı. Astronotlar Salyut 1 uzay istasyonuna vardılar ve uzay istasyonunda üç hafta kaldılar. Ancak 29 Haziran 1971’de astronotlar Dünya’ya dönmek için Soyuz 11 uzay mekiğine binerken, basınç dengeleme valflerinin arızalanması nedeniyle aşırı basınç yaşadılar ve üç astronot öldü. O yıllarda kozmonot kıyafetlerinin baskıdan korunmak için giyilememesinin de bu kazada etkisi olmuştur. Bu kazada hayatını kaybeden üç astronot, uzayda ilk ölenler oluyor. Bu aksilik sonrası Salyut 1 uzay istasyonuna bir daha astronot gönderilmedi ve istasyon kontrollü bir şekilde Dünya’ya yakın yörüngelere çekilerek Pasifik Okyanusu’na daldırıldı.
Salyut 1 uzay istasyonu 175 gündür Dünya yörüngesinde. Astronotlar ve Soyuz 11 ekibi, Salyut 1 uzay istasyonunda toplam 24 gün geçirdi. Bu, bugüne kadar uzayda en uzun süre kalma rekoru. İstasyon uzaydayken Dünya’nın yörüngesinde döndü ve toplam 118.600.000 km mesafe kat etti. Salyut 1 projesini, aya insan gönderme yarışında Amerika Birleşik Devletleri’ne kaptıran Sovyetler Birliği’ne bir cevap olarak düşünmek mümkün.
Salyut 1 uzay istasyonu projesi, uğradığı talihsizlikler nedeniyle başlangıçta planladığı hedeflerin tamamına ulaşamasa da insanlığın uzay macerasında çok önemli bir adımı temsil ediyor. Uzayda uzun süre kalma fikrinin hayata geçmesini sağladı. Ay’daki üç kratere, Salyut 1’deki görevlerini tamamladıktan sonra yeniden giriş sırasında hayatlarını kaybeden üç kozmonot Volkov, Patsayev ve Dobrovolsky’nin adı verilmiştir. Salyut 1 uzay istasyonunda meydana gelen talihsiz kaza sonucunda, basınç geliştirme zorunluluğu -kozmonotlar için dayanıklı giysiler iyi anlaşılmıştır.
Kaynak:
https://www.space.com/16773-first-space-station-salyut-1.html
https://nssdc.gsfc.nasa.gov/nmc/spacecraftDisplay.do?id=1971-032A
https://en.wikipedia.org/wiki/Salyut_1
yazar: Muhammed Umut Bişkin
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]