İmmünoterapi, bağışıklık sisteminin kanserle savaşmasına yardımcı olan bir kanser tedavisi türüdür. Bağışıklık sistemi vücudun enfeksiyonlar ve diğer hastalıklarla savaşmasına yardımcı olur. bağışıklık sistemi; Beyaz kan hücrelerinden ve lenfatik sistemin organ ve dokularından oluşur. İmmünoterapi bir tür biyolojik tedavidir. Biyolojik terapi; Canlı organizmalardaki yapıların kanserle savaşmak için kullanılmasıdır.
İçindekiler
İmmünoterapi türleri
Kanseri tedavi etmek için kullanılan çeşitli immünoterapi türleri vardır. Bu terapiler, bağışıklık sisteminin kansere saldırmasına veya genel olarak bağışıklık sistemini uyarmasına yardımcı olur.
Bağışıklık sisteminin kanserle savaşmasına doğrudan yardımcı olan immünoterapi türleri:
1) Kontrol noktası inhibitörleri: Bunlar, bağışıklık sisteminin bir tümöre agresif bir şekilde yanıt vermesine yardımcı olan ilaçlardır. T hücreleri (bağışıklık sisteminin hücresi), hücre aktivitesini sınırlayan fren adı verilen yapılara sahiptir. Kontrol noktası inhibitörleri, T hücrelerinin tümöre saldırmasını önlemek için frenlerle çalışan ilaçlardır. Bu ilaçlar doğrudan tümörü hedeflemez. Bunun yerine, kanser hücrelerinin bağışıklık sisteminden kaçmasını engeller. Teksas Üniversitesi’nden James Allison ve Kyoto Üniversitesi’nden Tasuku Honjo, bağışıklık sistemi üzerindeki bu frenleri kıran keşifleri nedeniyle 2018 Nobel Tıp Ödülü’nü aldı.
2) Uyarlanabilir hücre tedavisi: Kanserle savaşmak için T hücrelerinin aktivitesini artıran hücre tedavisi. Bu tedavi türünde tümörden T hücreleri çıkarılır. Alıcı hücreler laboratuvar ortamında çoğaltılır ve daha aktif hale gelir.
T hücrelerini in vitro çoğaltma işlemi 2 ila 8 hafta arasında sürebilir. Bu süre zarfında hastaya bağışıklık sisteminin hücrelerini azaltmak için kemoterapi ve radyoterapi gibi tedaviler verilebilir. Bu tedavilerin ardından laboratuvarda çoğaltılan T hücreleri bir iğne ile hastanın kan dolaşımına enjekte edilir.
3) Monoklonal antikorlar: Bunlar, bir laboratuvarda üretilen ve terapötik antikorlar olarak da bilinen bağışıklık sistemi proteinleridir. Bu antikorlar, kanser hücrelerinde bulunan belirli hedeflere bağlanmak üzere tasarlanmıştır. Bazı monoklonal antikorlar, bağışıklık sistemi hücreleri tarafından daha iyi görülebilmeleri ve yok edilebilmeleri için kanser hücrelerini işaretler. kanser tedavisinde kullanılan diğer monoklonal antikorlar; Bağışıklık tepkisine neden olmaz. Bu monoklonal antikorlar, bir immünoterapi değil, hedefe yönelik bir tedavi olarak kabul edilir.
4) Tedavi aşıları: Bağışıklık sisteminin kanser hücrelerine verdiği yanıtı artırarak çalışırlar. Tedavi aşıları Hastalığın başlamasını engelleyen aşılardan farklıdır.
Bağışıklık sistemi yanıtını artıran immünoterapi türleri:
1) Sitokinler: Vücut hücreleri tarafından yapılan proteinler. Vücudun normal bağışıklık sistemi tepkisinde ve kansere tepkisinde önemli bir rol oynar. Kanser tedavisinde kullanılan iki ana sitokin türü interferonlar ve interlökinlerdir.
2) BCG: Mesane kanserini tedavi etmek için kullanılan bir immünoterapi türüdür. Tüberküloza neden olan bakterinin zayıflamış halidir. Bu bakteriler, bir kateter yoluyla doğrudan mesaneye verilir ve kanser hücrelerine karşı bir bağışıklık sistemi tepkisini tetikler. Ayrıca bu yöntemin diğer kanser türleri için kullanımına yönelik çalışmalar da devam etmektedir.
Kanser hücrelerinin vücutta gelişmesinin nedeni, bağışıklık sisteminden kaçabilmeleridir. Bazı immünoterapiler, kanser hücrelerini işaretleyerek bağışıklık sisteminin onları bulmasını ve yok etmesini kolaylaştırabilir. Diğer immünoterapiler de bağışıklık sistemini uyarır, böylece kansere karşı daha iyi çalışabilir.
İmmünoterapinin yan etkileri
İnsanları farklı şekillerde etkileyen yan etkileri olabilir. Ortaya çıkan yan etkilerin türü ve şiddeti, kişinin hastalıktan önce ne kadar sağlıklı olduğuna ve verilen doz miktarına bağlıdır. En yaygın yan etkiler enjeksiyon yerindedir; Kızarıklık, şişlik, kaşıntı ve döküntü.
kaynak:
https://www.cancer.gov/about-cancer/tedavi/tipler/immünoterapi
https://www.sciencemag.org/news/2018/10/cancer-immunotherapy-pioneers-win-medicine-nobel
yazar: Ayka Olkay
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]