Birkaç içki içtikten sonra tuvalete gitme ihtiyacı hızlanır. Bira ve kahve de idrara çıkma isteği uyandıran içeceklerdir. Bira içenler veya kahve içenler tuvalete daha erken ve daha sık gitme eğilimindedir. Peki bunun sebebi nedir?
İnsanlık tarihinin en eski içeceklerinden biri olan bira, birçok toplumda günlük hayatta tüketilen ve günümüzde de çeşitleri ile tüketilmeye devam eden bir içecek türüdür. Kahve eşit derecede popülerdir ve yaygın olarak tüketilmektedir. Ancak büyük bir fincan kahve veya bir bardak bira içen kişi neredeyse içtiği sıvı oranında idrar yapmak zorunda kalacaktır. Bu doğrudan hormonlarla alakalıdır.
Antidiüretik hormon
İdrar yapma ihtiyacı denilince akla ilk gelen bira ya da kahvenin sıvı hali olsa da bu içeceklerin sıvı olmasının bununla bir ilgisi yoktur. Eylemin merkezinde “anti-diüretik” hormon bulunur. İlgili hormon kısaca “ADH” olarak adlandırılabilir. Bu hormonun görevi vücutta üretilen idrar miktarını düzenlemek ve dolaylı olarak kandaki su miktarını etkilemektir.
İnsanlar susuz kaldığında, ADH böbreklere sinyaller gönderir. Böylece idrar üretimi durur. Amaç vücudun su alımını azaltmak ve kandaki su miktarını korumaktır. Böylece plazmadaki tuz miktarı artmaz ve bu değer de dengelenir. Kısaca ADH vücuttaki su-tuz dengesini düzenler ve susuzluk durumunda vücudu korur.
Ancak idrar söktürücü olarak bilinen bazı maddeler ADH salınımını bloke ederek bu hormonun üretimini yavaşlatır. ADH artık üretilmediğinde böbreklere uyarı sinyali gönderilmediği için böbrekler idrar üretmeye devam eder. Vücudun su dengesi bozulsa bile böbrekler bunu anlamadığı için sürekli idrar üretilir ve su vücuttan atılır. Bunun sonucunda kişi sürekli olarak tuvalete gider, idrarını yapar ve vücut susuz kalmaya başlar.
Bu noktada bira veya kahvenin ADH üzerindeki etkisinden bahsedilebilir. Alkol ve kafein, ADH’nin tam verimle çalışmasına izin vermez ve böbrekler idrar üretmemesi için uyarılmaz. Bu durumda böbrekler daha çok çalışır ve vücuttaki suyu idrara çevirir.
Tabii ki, idrara çıkma dürtüsü ile alınan sıvı miktarı arasında bir ilişki vardır. Ancak alkol ve kafeinin yukarıda bahsedilen uyarıcı hormonu etkisiz hale getirdiği açıktır. Bu, aynı miktarda bira ve su tüketen kişilerin ne kadar tuvalete gitme ihtiyacı hissettiğini gözlemleyerek yapılabilir. Aynı miktarda su içen kişi, diğer kişi gibi tuvalete gitmeyecektir.
Bu durum alkol ya da çok kahve içen kişilerde olduğu kadar gece sonunda susuzluk hissi de uyandırmaktadır. Bir kişinin vücudu susuz kaldığından, berrak sıvılar ve yiyeceklerle tuz ve su dengesini korumaya çalışır. Aksi halde sabah kalktığınızda şişe su içmek zorunda kalabilirsiniz.
Kaynak:
Tamer Qarqan – Yararsız Bilgiler Ansiklopedisi 1
yazar:Baran Akkök
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]