İşin aile üzerindeki ve ailenin iş üzerindeki olumsuz etkisini (yani iş-aile çatışması) artıran faktörler, yüksek talepler ve birey için mevcut destek kaynaklarının eksikliğidir. Ne kadar çok talep ve daha az destek olursa, o kadar çok kişi iş-aile çatışmasıyla karşı karşıya kalır. Çatışma süreci ister istemez hem işte hem de ailede olumsuz duygu ve davranışları tetikler. Bir çalışanın motivasyonunun ve performansının düşük olması bazen işten ayrılma eğilimine neden olabilir. Öte yandan ailede evlilik doyumu azalmakta, çocuklarda bazı davranış sorunları görülmektedir. Birey, kaldıramadığı bu çalışma ortamında suçluluk hissedebilir ve bu da tabloyu daha da kötüleştirir. İş yerinde ve ailede yaşanan bu olumsuzluklar kolaylıkla psikolojik sorunlara neden olur. Yaşam doyumunda azalma meydana gelirken, depresyon duyguları, kaygı ve kaygı belirtileri artar.
İş-aile talepleri arasında iş yükü ilk sırada yer almaktadır. İş yükü, bireyin yapılacak işi çok fazla ve yoğun olarak algılamasına bağlıdır. Bazı kişiler önemli iş yükleri olmamasına rağmen aşırı iş yükünden bunaldıklarını bildirirken, bazıları ise yoğun iş yüklerine rağmen üzerlerine yüklenen iş yükünden şikayetçi değiller. Bu nedenle araştırmalarda objektif ölçüm yerine iş yükünün sübjektif ölçümü tercih edilmektedir (Icahn, 2010; s. 13).
Görüldüğü gibi iş yerindeki yüksek talepler ev performansını olumsuz etkilediği için aile içindeki rollerin yerine getirilmesini engellemektedir. Bunlar özellikle zamana ve strese dayalı faktörlere karşılık gelir. Ailedeki talepler yüksekse, evden işe çatışma çıkar. İş yerinde rollerin bozulmasına neden olan bu durum ancak sosyal destek ile aşılabilir. Talepleri azaltmak ve olumsuz etkileri önlemek için en önemli faktör gerçekten sosyal destektir. Sosyal destek hem duygusal hem de iş paylaşımı şeklinde olabilir. Duygusal destekte, kişiyle empati kurabilir, onu anladığımızı gösterebilir, duygularını paylaşabiliriz. İş paylaşımı olarak, bir bireyin işlerinin bir kısmını devralabilir ve böylece iş yükünü hafifleterek ona destek olabiliriz. Desteğin türü ve geldiği kaynak önemlidir. İş yerinde destek genellikle yönetici desteği, akran desteği veya kurumsal destektir. Esnek çalışma saatleri ya da kreş bulma konusunda yardım gibi yaşam dengesini kolaylaştıran uygulamalara örnekler verilebilir. Aile için en önemli destek eş, anne ve babanın desteğidir. Ayrıca evdeki sorumlulukları azaltmak için sık sık ücretli yardımcı desteği uygulanabilir. Destek almanın yanı sıra onlarla yetinmek de önemlidir. Burada yine bireyin nesnel algısı ve psikolojik deneyimleri ön plana çıkmaktadır.
Kaynak:
Aycan, Z. & Eskin, M. & Yavuz, S. (2007). Hayatın Dengesi, Birinci Basım, Sistem Yayıncılık İstanbul.
yazar:Willis Basara
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]