Hareketsiz yaşam, düzenli fiziksel aktivitenin yokluğunda ortaya çıkan hareketsiz yaşam tarzına verilen addır. Tanımda düzenli fiziksel aktivite ifadesi biraz muğlak olsa da günde en az 75 dakika fiziksel egzersiz yapmayanlar veya günde 10.000 adımdan az adım atanlar hareketsiz yaşam tarzı kategorisine giriyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) raporlarına göre, dünyada yaşayan insanların %60 ila %85’i yeterince fiziksel aktivite yapmıyor ve hareketsiz bir yaşam tarzı sürüyor. Ayrıca Dünya Sağlık Örgütü’nün verilerine göre hareketsiz yaşam dördüncü önde gelen ölüm nedenidir.
Hareketsiz yaşam tarzı, özellikle son 50 yılda tüm dünyada önemli ölçüde arttı. Bunun temel nedeni teknolojik ilerlemedir. Teknolojik gelişmelere bağlı olarak ulaşımda, çalışma hayatında ve boş zaman aktivitelerinde büyük değişimler yaşanmıştır. 1950’lerde çalışanların %50’si fiziksel olarak aktif işlerde çalışırken, bugün geldiğimizde bu oran %25’e düştü. Günümüzde çalışanların büyük çoğunluğu gün boyu masa başı işlerde oturarak çalışmaktadır. Buna ek olarak, rekreasyon faaliyetleri genellikle oturarak yapılan TV izlemek, bilgisayar oyunları oynamak veya internette gezinmek gibi faaliyetlerden oluşmaktadır. Bu nedenle hareketsiz yaşam tarzı tüm dünyada yaygınlaşmıştır.
Hareketsiz bir yaşam tarzı, sağlık üzerinde aşağıdaki olumsuz etkilere neden olabilir:
-Depresyon riskinde artış: Avustralya’da yapılan bir araştırmaya göre günde 6 saatten fazla oturan kişilerde depresyon riski %90 artıyor. Fiziksel olarak aktif olmak kişilerin psikolojik durumlarına olumlu katkı sağlar ve kendilerini daha iyi hissetmelerini sağlar. Bunun nedeni ise egzersiz sırasında endorfin gibi hormonların salgılanmasıdır. Sonuç olarak, hareketsiz bir yaşam depresyon riskini artırır.
Kanser riskinde artış: Yapılan araştırmalara göre hareketsiz yaşam tarzı kanser riskini artırıyor. Zamanının çoğunu oturarak geçiren kişilerde, fiziksel olarak aktif olan kişilere göre bağırsak kanserine yakalanma olasılığı %24 ve akciğer kanserine yakalanma olasılığı %21 daha fazladır. Hareketsiz bir yaşam da obeziteye yol açabiliyor ve obezite ile kanser arasındaki ilişkiyi gösteren araştırmalar da var.
– Artan kan şekeri ve artan diyabet riski: Hareketsiz bir yaşam tarzı, kilonuz normal değerlerde olsa bile yüksek kan şekerine yol açar. Düzenli fiziksel aktivite yapmaya başlayan kişilerde kan şekeri değerlerinin normale döndüğünü gösteren araştırmalar da mevcuttur.
Uyku bozuklukları riskinde artış: Hareketsiz yaşam süren kişilerde uyku sorunları daha sık görülür. Düzenli olarak egzersiz yapan kişiler daha hızlı uykuya dalar ve daha iyi uyurlar.
Bel ve sırt ağrısı: Uzun süre özellikle masa başında oturmak bel ve sırt ağrısına neden olur. Fiziksel aktivite yapmak sadece bu ağrıları gidermekle kalmaz, aynı zamanda kasları güçlendirir ve omurlara daha az baskı uygular.
– Kardiyovasküler hastalık riskinde artış: Araştırmalara göre, dünya genelinde koroner kalp hastalıklarının %6’sının nedeni hareketsiz yaşam tarzıdır. Hareketsiz bir yaşam, kolesterolü ve kan basıncını yükseltir ve bunun sonucunda kalp-damar hastalığı riskini artırır.
Hareketsiz bir yaşam tarzı bizim kaderimiz değil. Hangi şekilde çalışırsak çalışalım, bir şekilde fiziksel aktivitemizi artırarak hareketsiz bir hayattan kurtulabilir ve yukarıdaki risklerden kaçınabiliriz. Bu noktada iyi bir başlangıç olarak adımsayar alıp günde ortalama kaç adım attığımızı görebiliriz. Günlük adım sayımız 10.000’in altındaysa hareketsiz bir yaşam sürüyoruz demektir. İşte öğle molalarında yürümek gibi bazı küçük hareketlerle attığımız adım sayısını artırabilir ve hareketsiz bir hayattan kendimizi kurtarabiliriz.
Kaynak:
lifespanfitness.com/tr/workplace/resources/articles/health-risks-of-a-sedactive-lifestyle?
yazar:Muhammed Umut Bişkin
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]