Dünya, güneş sisteminin gezegenlerinden biridir. Eliptiktir, kutuplarda basıktır ve ekvatordan dışarı doğru çıkıntı yapar. Güneş sistemine göre Dünya, uzaklık bakımından üçüncü gezegendir. Güneşe olan uzaklığı 149.597.890 km’dir.
Güneş bir dönüşünü 365 gün 5 saat 48 dakika 46 saniyede tamamlar. Dünya bir günü 23 saat 56 dakika 4 saniyede tamamlar. Dünya döndükçe güneşe olan uzaklığı artar veya azalır. Dünyanın güneşe en yakın noktasında hızı 960 km artar, yani güney yarımkürede yazlar uzun ve soğuk, kuzey yarımkürede ise kışlar kısa ve daha sıcak geçer. Sonsuz evrende belki de tek bir yaşamın olduğu küredir. Dünyanın uzaydan görünümü mavidir. Bunun nedeni atmosferdeki oksijenin güneş ışınlarına çarpmasıdır.
Dünyanın tek uydusu Ay’dır. Ay’ın çapı 12.756 km ve kütlesi 5,97 x 1024’tür. Dünya’nın atmosferi azot (%78) ve oksijen (%21) ile az miktarda argon, karbondioksit, hidrojen, helyum, kripton ve neon içerir. Atmosferdeki su miktarı %0,2-%0,4’tür. Yerkabuğu %46 oksijen, %28 silikon, %11 kalsiyum, potasyum, magnezyum ve %8 alüminyumdan oluşur. Arazi alanı yaklaşık 510.2 milyon kilometrekaredir. %70,8’i sularla kaplıdır ve %29,2’si karasaldır. Dünyanın Pangea adlı bir kıtadan oluştuğu bilinmektedir. Sürekli hareket halinde olan yerkabuğu, zaman içinde milyonlarca yılda birbirinden ayrılmıştır. Yerdeki magmaya bağlanabilir. sırasıyla dünyanın iç yapısı; Yerkabuğu sırasıyla üst manto, alt manto, dış çekirdek ve iç çekirdekten oluşur; Ekzosfer, termosfer, mezosfer, stratosfer ve troposfer katmanlarından oluşur. Atmosferin Dünya’daki yaşamı sağlamak için birçok işlevi vardır. bunlar;
1- Dünyanın ısınmasına neden olur.
2- Gökyüzüne mavi verir.
3- Basınç nedeniyle zeminde su tasarrufu sağlar.
4- Tan olayları görülür.
5- Kırıklar olur.
Dünyanın yaşını kayalarda ölçmeye çalışırsak, Görland’ın batısında 3,8 milyar yıllık kayalar bulundu. Ancak bu kayalardan daha eski olan kayaların günümüzde kaybolduğu bilinmektedir. Bu durum Dünya’nın yaşını belirlemek için yeterli değildi. Okyanuslardaki 4,55 yıllık kurşun Dünya’nın yaşı olarak kabul edilebilir. Dünyanın yaşını başka bir şekilde hesaplayacak olursak, radyoaktif kayaç ve rubidyum elementinin stronsiyuma dönüşümü Dünya’nın yaşını belirleyebilir. Bu yorumlarla uyumlu olarak, 5,5 milyar yıl Dünya’nın yaşıdır.
Güneş sistemi oluştuğunda, Dünya bir sıcak gaz kütlesiydi. Zamanla, sıcak bir gaz kütlesi olan Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönmesi, onun dışarıdan içeriye doğru soğumasına ve katmanların oluşmasına neden oldu. Yapısı jeolojik zamanlar içinde belirlenir. Yaklaşık 4,5 milyar yaşında olan Dünya, dört jeolojik zaman evresinden geçmiştir.
1- İlk zaman: Yaklaşık 4 milyar yıl sürdü ve 600 milyon yıl önce sona erdi. Sularda tek hücreli organizmalar ortaya çıktı ve kıtasal çekirdekler oluştu. İlkel organizmalar algler ve ışınlardır.
2- İlk kez (Paleozoyik): 375 milyon yıl sürdüğü ve 225 milyon yıl önce sona erdiği tahmin ediliyor. Bu dönemde kömür damarları oluşmuş, karasal bitkiler ortaya çıkmış, Caledonian ve Hersinien kıvrımları oluşmuştur. İlk balık benzeri organizmaları buldu. Bu dönemi karakterize eden canlılar, gerptolitler ve trilobitlerdir.
3- İkinci sefer (Mezozoik): 160 milyon yıl sürdüğü ve 65 milyon yıl önce sona erdiği tahmin edilmektedir. Bu dönemde Kimmeridge ve Austrien denilen kıvrımlar oluşmuş, tropik ve serin bir iklim oluşmaya başlamıştır. Bu dönemi karakterize eden canlılar ammonitler ve dinozorlardır.
4- Üçüncü sefer (Neozoyik): Bu süre 63 milyon yıl sürdü ve 2 milyon yıl önce sona erdiği tahmin ediliyor. Kıtalar bugünkü görünümünü almış, linyit havzaları oluşmuş, bugünkü bitki ve iklim topluluğu oluşmaya başlamış, Alp kıvrım sistemi gelişmiştir. Nummilitler ve memeler ortaya çıktı. Bu dönemi karakterize eden canlılar nummilet, mastadon, elephas ve hipparion’dur.
5- Dördüncü kez (Dörtlü): İki milyon yıl önce başlayan ve halen devam eden jeolojik bir dönemdir. Bu dönemde dört buzul dönemi meydana geldi (Mindel, Riss, Wirn, Günz). İnsanlar bu dönemde ortaya çıktı. Bu dönemi karakterize eden canlılar mamutlar ve insanlardır.
katip:İsmet Göksel Kuaför
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]