Asıl adı Picea Pungens olan mavi ladin, Pine familyasından bir ladin türüdür. Batı Kuzey Amerika’da Utah, Colorado, Arizona ve New Mexico’da doğal olarak bulunur. Bu tür 25-30 metre yüksekliğe ve 1,5 metre çapa kadar ulaşabilir. Doğal ortamlarında türler 1.800-3.000 metreye kadar yükselir. Genellikle Engelmann ladiniyle (Picea ellemanni) karıştırılır.
Genel Özellikler:
Bir alp kuşağı türü olmayan mavi ladin, genellikle vadi boyunca devam eden dağların düz, nemli topraklarında iyi yetişir. Az yağış alan bölgelerde yavaş büyür.
Kuru, asitli ve hafif nemli topraklarda iyi yetişen bu tür, optimum gelişmeyi iyi drene edilmiş kumlu-tınlı topraklarda gösterir. Dona dayanıklıdır. Nem oranı düşük ve güneşli yerlerde iyi yetişir. Soğuğa (-40 derece) dayanıklıdır ve kapalı ortam ikliminin hakim olduğu mekanlara iyi uyum sağlar. Gençlikte yavaş, 8-10 yaşından sonra hızlı büyür. Maksimum 20-50 m yüksekliğe ulaşır. Mavi Ladin, açık gölge ağacı, önce piramidal, sonra sütunlu tepe noktası. Taç çapı 6-8 m2.Sığ ve yaygın bir kök sistemi geliştirir. Mavi köknar kozalakları 8-10 cm uzunluğunda ve 3 cm çapındadır. Kozalakların görünümü tazeyken yeşilimsi, olgunlaştığında ise saman sarısıdır. Konik pullar ince, kağıt benzeri, dalgalı kenarlı ve tırtıklı uçludur. Mavi köknarın genç sürgünleri kalın, çıplak, tomurcuklar yuvarlak konik, reçinesiz, tomurcuk pullarının uçları geriye doğru bükülmüştür.
Mavi köknarın yeşil yaprakları 2-3 cm uzunluğunda, 4 köşeli, sert ve geniş bir şekilde nüfuz eden, koyu mavimsi-yeşil veya gümüşi-beyaz, radyal olarak düzenlenmiştir. Adını aldığı mavi renk, en çok soğuk iklimlerde fark edilir. Eller üzerindeki mavi renk, el ile ovulduğunda kaybolur. Vejetasyon döneminde mavi renk çok belirgin hale gelir. Soğuk, kurak iklimlerde mavi, ılıman bölgelere göre daha net görünür.
Mavi köknar tohumları susam tanesi büyüklüğünde, köşeli, açık kahverengi renkli ve geniş kanatlıdır.
Park ve bahçelerde kullanılan mavi ladin başlıca kültürel formları:
i) P. pungens cv “Compacta” – geniş tepeli
b) P. pungens cv.’Globosa’ – cüce küresel çalı
c) P. pungens cv “Pendula” – sarkık dallarla
Ülkemizde de güzel görünümü açısından park ve bahçelerde süs bitkisi olarak büyük rağbet görmektedir. Genişliğinden dolayı park ve bahçelerde tek başına kullanılmaktadır. Kirli ve zehirli gazlara karşı hassas değildir. Ülkemizin her bölgesinde yetiştirilebilir.
Peyzaj kullanımı:
Mavi ladin en yaygın kozalaklı türdür ve parlak yeşilimsi mavi kozalaklı ağaçları için yetiştirilmektedir. Ticari değeri çok yüksek olup, tohumdan ve aşılamadan üretilmekte olup, fideleri aşılama ile yetiştirilmektedir. Mavi ladinin parlak görünümü, park ve bahçe gibi dış mekan dekorasyonlarına olan talebi artırmaktadır. Son yıllarda dış mekan dekorasyonlarına olan ilginin artması da tercih sebebi olmuştur. Artan talep karşısında yurt dışından mavi ladin ithalatı arttı. Ülkemizde yeterli sayıda süs bitkisi ıslahçısının bulunmaması ve iyi üretim miktarının sınırlı olması buna sebep olarak gösterilebilir.
yazar:F.Zeynep Yordair
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]