Çizmeyi en çok sevenler hiç kuşkusuz çocuklardır. Çocuklar masum, renkli ve cıvıl cıvıl dünyalarında pek çok resim çizerler. Bu resimlerin bir kısmı çevresinde gördüğü ve ilgisini çeken şeylerin resimleri, bir kısmı doğa resimleri, bir kısmı da aile resimleridir. Çocuk çizimlerine karalama denilmemeli çünkü; Bir çocuğun çizdiği aile resimleri bize çok şey anlatır. Bazen çocuk sözle ifade edemediklerini resim, çizgi ve renklerle ifade eder. Danışmanlık adına konuşacak olursak konuşmak istemeyen bir çocuktan resimlerle bilgi almak daha kolay oluyor. Peki her çocuk resmi, her satırı derin bir anlam ifade ediyor mu? Ya da bir çocuğun fotoğrafına baktığımızda hemen hemen tüm bilgileri (aile hayatı, çocuğun aileye karşı tutumu, ilgi alanları…) elde edebiliyor muyuz? tabii ki hayır. Bu nedenle öncelikle çocuğu tanımalı, onunla uygun bir sohbet ortamı yaratmalı ve çocuğun ailesini tanımaya çalışmalıyız. Bunu yapamıyorsak çocuğa çizdiği resimle ilgili sorular sormalıyız ki elimizdeki veriler daha net olsun.
Öncelikle çizilen görüntü kağıt üzerindeki boyutuna göre yani boyut ve küçüklük oranına göre değerlendirilmelidir. örnek; Resim A4 kağıdına çizilir ve çocuk kağıdın küçük bir kısmını kullanarak resmi küçük çizerse ve kağıdın geri kalanı boşsa, çocuğun içine kapanık, güvensiz, çekingen veya özgüvensiz olabileceğini düşünebiliriz. . Bir çocuğu hemen özgüveni düşük ya da içine kapanık olarak sınıflandırmak elbette yanlıştır. Önce çocuğa bir soru sorarak daha net bir cevap alabiliriz. Peki ya resim çok büyükse ve sayfanın ortasında çok fazla yer kaplıyorsa? Bu tür resimler, hiperaktif, agresif ve iç kontrolü zayıf olan çocuklar tarafından çizilir. Bu çocuklar genellikle tüm sayfayı kontrolsüz bir şekilde kullanırlar.
Aynı şekilde çizgiler zayıf, yani görüntüyü bastırmadan çizilmişse bu, çocuğun özgüven eksikliğinin bir işareti olabilir. Çizgiler çok baskıyla çizilirse, iç kontrolü zayıf, saldırgan çocuklar tarafından çizildiğini söyleyebiliriz. Çocuk çizim yapmak için sayfanın sağ üst köşesini kullanıyorsa bunu gelecek kaygısı olarak düşünebiliriz. Sayfanın sol üst tarafı görsel için kullanılıyorsa geçmişe dair kaygıları olduğunu söyleyebiliriz.
Görüntüyü çizgiler açısından değerlendirecek olursak, büyük baş, burun ve ağız gibi organların çizilmesi bize farklı bilgiler verir. örnek; Büyük bir kafa sıyrığı, çocuğun başarılı olma arzusunu gösterir. Aksine kafa küçükse yetenek, başarı ve zihniyet olarak yetersiz hisseden çocuklar tarafından çizilir. Ağız genellikle dil ve konuşma ile ilgili sorunları olan çocuklar tarafından çizilir. Gözbebeği olmadan çizilen göz resimleri ve ifadesiz göz resimleri çocuğun görme güçlüğü yaşadığını gösterir ve ailenin bu durumu kontrol etmesi gerekir. Ayrıca nefes alma güçlüğü çeken çocuklar burun çizgilerini vurgulayarak veya dramatik bir şekilde çizerler. Aynı şekilde büyük kulaklar, işitme güçlüğü çeken çocuklar tarafından çekilir. Bir çocuk kendini değil başkasını çiziyorsa ve o kişinin kulaklarını büyük bir şekilde çiziyorsa resimdeki kişinin kendisini dinlemesini ve isteklerini duymasını istiyor demektir.
Görseldeki eksik kol ve bacaklar, çocuğun güvensizliğini ve ortama uyum sağlamadaki zorluğunu ifade etmektedir. Ayaklar ve burun kusurlu çizilirse bu, çocuğun kendini çaresiz, güvensiz ve yardıma muhtaç hissettiğini gösterir. Dişlerinizi fırçalamamak çok agresiftir. Ağız kaşınmazsa çocuk iletişim kurmakta güçlük çekebilir. Konuşma güçlükleri, net konuşamama olabilir.
Genel tabloya bakacak olursak çocuk bazen kıskandığı kişinin arasına başka bir şey çizebilir. örnek; Kardeşini kıskanıyorsa evin bir yanına kendini, diğer yanına kardeşini boyayabilir ya da annesini, babasını ve kendisini bir yere, kardeşini onlardan ayrı bir yere boyayabilir. Aynı şekilde annesi veya babasıyla arasına başka bir şey çekerse veya kendinden uzaklaşırsa, uzaktan çizdiği kişiye yakınlık görmez ve bu kişilerin duygusal olarak kendisinden uzak olduğunu düşünebilir. Çekilen evin bacasından duman çıkıyorsa o evde hayat var demektir ve bu ailenin mutlu olduğuna işarettir. Evin etrafında çitler varsa, perdeler kapalıysa ve kapı kolu yoksa bu içe kapanıklığın ve sosyalliğin eksikliğinin bir göstergesi olabilir. Yol evin yanına çizilmişse yani ev şehir merkezinde ise sosyal bir çocuk çizmiş diyebiliriz.
7-9 yaş arası çocukların resimleri daha anlaşılır, daha spesifik ve daha detaylıdır. 1-4 yaş arası çocukların karalama yapması normaldir. 9-12 yaş arası resimler çok gerçekçi ve detaylıdır, bir çocuk kız ve erkek arasındaki farkları çizebilir. Genellikle 4-5 yaşlarında renkleri uygun, ara ve ana renkleri kullanmayı öğrenirler. Çocuklar mutlu bir resim çiziyorsa resimde sarı rengin hakim olduğunu söyleyebiliriz. Hüzün hakim ise kahverengi kullanımı baskındır. Ayrıca çocuğun çizimlerinde beğendiği rengi kullanacağı da göz ardı edilmemelidir. Yani bir çocuk sarı rengi kullanıyorsa doğrudan mutlu olduğunu ya da resmin mutluluğu yansıttığını söyleyemeyiz. Çocuk sarıyı en sevdiği renk olduğu için kullanmış olabilir.
Görüntünün yorumlanması sırasında kategorik olarak konuşulmamalıdır. Çünkü her çocuk benzersizdir ve her çocuğun farklı özellikleri, gelişim evreleri, ilgi alanları ve fantezileri vardır. Çocuktan mutlaka sohbet havasında görüntü ile ilgili bilgi almak gerekir. Direkt bilgi onu ifade ediyor diye çocuğa isim verilmemeli.
Kaynak:
Haluk Yavuzir – resimli bir çocuk
yazar:Yalnızca altn
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]