TME bozuklukları, çene ve çene eklemini kontrol eden kasları etkiler. Bu eklem ne kadar karmaşık olduğu için teşhis ve tedavisi zor olabilir. Bugün, insanların yaklaşık yüzde 12’si herhangi bir zamanda TME’den muzdariptir. Kadınlar erkeklerden daha sık etkilenir, 9 erkekten 9’u şiddetli ağrı ve çene hareketinde kısıtlılık yaşar. TME bozukluklarının nedenlerini, semptomlarını ve mevcut tedavi seçeneklerini anlamak hem hastalar hem de klinisyenler için çok önemlidir.
İçindekiler
Temporomandibular eklem nedir?
Temporomandibular eklem, hem yatay hem de dikey olarak hareket eden ve kafatasının tabanında yer alan karmaşık bir eklemdir. Genellikle TMJ olarak adlandırılan çiğneme ve konuşma için gerekli hareketi sağlar. Eklem, alt çene olan mandibulaya ve kafatasının yan tarafındaki şakak kemiğine bağlanır. Temporomandibular eklem, vücuttaki en karmaşık eklemlerden biridir ve yukarı, aşağı ve bir yandan diğer yana harekete izin verir. Bu, ciddi TME vakalarını etkili bir şekilde tedavi etmeyi zorlaştırabilir.
Temporomandibular eklem rahatsızlıkları nelerdir?
TME bozuklukları, özellikle temporomandibular eklemi etkileyen durumlardır. Değişen miktarlarda rahatsızlığa neden olabilecek birçok olası semptom vardır. TME bozuklukları geniş bir kategoridir ve terim birçok olası nedeni içerir. Bu nedenle, birkaç tedavi seçeneği mevcuttur. Doktorlar, çene çevresinde sürekli ağrı ve sınırlı çene hareketi dahil olmak üzere semptomların bir kombinasyonuna dayalı olarak TME koşullarını teşhis edebilir. TME bozukluklarının çoğu birkaç ay gibi kısa bir sürede kendi kendine düzelebilir. Bununla birlikte, bazı vakalar devam eder veya tekrar eder.
nedenler
TME bozukluklarının birçok olası nedeni vardır. Bilinen bazı nedenler şunlardır:
• Fiziksel yara
• Eklem iltihabı
• Bruksizm veya uyku sırasında diş gıcırdatması
• Otoimmün hastalıklar
• Diş ameliyatı
enfeksiyonlar
Diğer nedenler genetik, hormonal veya çevresel olabilir. Örneğin, kemancıların genel popülasyondan daha yüksek oranda TME bozukluklarından muzdarip olduklarını, çünkü işleri bir enstrümanı çenenin altında tutmayı gerektirdiğini belirtiyorlar. Bu, BFA bozukluklarına yol açan strese neden olabilir. Kadınların erkeklere göre daha yüksek oranda TME bozukluklarından muzdarip olduğu gözlemlenmiştir, bu nedenle araştırmacılar şu anda TME’nin hormonal nedenlerini araştırmaktadır. Nedeni tam olarak anlaşılmasa da araştırmacılar, kadınlık hormonu östrojen ile TME bozuklukları arasındaki bağlantıyı keşfetmenin faydalı olacağını umuyor.
belirtiler
Aşağıdakiler de dahil olmak üzere TME ile ilişkili bir dizi semptom vardır:
Ağrı: Bir TME durumunun en belirgin semptomlarından biri, çeneyi kullanırken ağrıdır. Bununla birlikte, bir TME durumuyla ortaya çıkabilecek diğer semptomlar arasında baş ağrısı veya migren, boyun ağrısı veya sırt ağrısı, kulak ağrısı veya yanaklara yayılan ağrı yer alır. Ağrı çeneye yakın olmadığı sürece, bir doktor genellikle bir TME durumunu teşhis etmeden önce diğer semptomları arayacaktır.
ses: Sık görülen ancak genellikle ağrısız bir semptom, yemek yerken, konuşurken veya sadece yiyecekleri açarken meydana gelebilecek bir çıtırtı, tıkırtı ve hatta olağandışı bir sestir. Çeneyi hareket ettirirken çıkan gürültü her zaman TME bozukluklarının bir belirtisi değildir. Aslında çene sesleri çok yaygındır. Seslere yalnızca ağrı veya sınırlı çene hareketi eşlik ediyorsa tıbbi müdahale gerekebilir. Kulaklarda çınlama veya uyuşma, kulak çınlaması ve bu belirtiler TME şikayetleri ile de ilişkilendirilebilir.
Sınırlı hareket: Çenenin belirli yönlerdeki hareketinde ve ağzın tamamen açılmasında sınırlı hareket görülebilir. Bu da günlük yaşam kalitesini düşüren önemli rahatsızlıklara neden olabilir.
tedavi
Çeşitli tedavi seçenekleri mevcuttur.
Kişisel bakım ve yaşam tarzı değişiklikleri: Çoğu durumda, insanlar TME hastalıklarını evde başarılı bir şekilde tedavi edebilir. Kişisel bakım ve yaşam tarzı değişiklikleri, hafif ila orta şiddette semptomları hafifletmek için yeterli olabilir. Önerilen kişisel bakım tedavileri, çene hareketini azaltmayı içerebilir. Dinlenme önerildiğinde, bu şunları içerebilir:
• Sakız çiğnemekten kaçının
• Yalnızca yumuşak yiyecekler yiyin
• Çeneyi sıkmaktan veya sıkmaktan kaçının
Öte yandan çeneyi hafifçe çekmek gibi hafif egzersizler önerilebilir. Çene çevresindeki etkilenen kaslara masaj yapmak da yardımcı olabilir. Dinlenme ve hafif egzersizin bir kombinasyonu önerilebilir. Bir sağlık uzmanı, takip edilecek en uygun egzersizlerin yanı sıra TME semptomlarını hafifletebilecek diğer yaşam tarzı değişikliklerini önerebilir. Buz paketleri veya sıcak su uygulamak semptomları azaltmaya yardımcı olabilir.
Mevcut koşullarda tedaviTedavi: Tedavi, ağrı ve şişliği azaltmak için steroid enjeksiyonlarını içerebilir. Önceden var olan koşullardan kaynaklanan TME bozuklukları için daha spesifik tedavi seçenekleri mevcut olabilir. Örneğin, TME bozukluğunuz uyku sırasında dişlerinizi gıcırdatmanız veya gıcırdatmanızdan kaynaklanıyorsa, bir ağız koruyucu semptomları hafifletmeye yardımcı olabilir. Diş hekimi gerekirse bir ağız koruyucu sağlayabilir. TME bozukluklarının osteoartrit gibi dejeneratif durumlara bağlı olduğu durumlarda steroid enjeksiyonları önerilen bir tedavi seçeneği olabilir.
Eklem içine bir steroid enjekte etmek, şişmeyi azaltmaya ve ağrıyı ve diğer semptomları azaltmaya yardımcı olur. Çoğu durumda, ağrıda bir azalma bir hafta içinde gerçekleşir. Bazı durumlarda, enjeksiyon TME bozukluklarının semptomlarını kalıcı olarak giderebilir ve diğerlerinde geçici bir çözüm olabilir. Kısa süreli, reçetesiz satılan ağrı kesiciler rahatsızlığı azaltabilir.
Ameliyat
Daha şiddetli TME bozukluğu vakalarında, ağrı ve hareket kısıtlılığı için cerrahi en etkili tedavi olabilir. Bir TME durumu, eklemin kendisine, çene çevresindeki kaslara veya başka bir duruma verilen hasardan kaynaklanabilir. Ameliyat, yalnızca orijinal eklemde bir sorun olduğunda önerilir. Çene hareketinin ciddi şekilde kısıtlandığı ve semptomların uzun süre devam ettiği ağır TME bozukluklarında eklemin değiştirilmesi gerekebilir. Ancak bu tedaviye nadiren ihtiyaç duyulur. Kişiler, kişisel bakım ve temel yaşam tarzı değişikliklerini içerse bile, herhangi bir tedavi hakkında her zaman profesyonel tıbbi tavsiye almalıdır.
TME bozuklukları genellikle ciddi değildir ve birkaç ay sonra düzelir. Semptomlar genellikle hafiftir ve minimal rahatsızlığa neden olma eğilimindedir. Ancak bazı durumlarda TME bozuklukları ciddi ve uzun süreli olabilir. Durum yaşam kalitesini düşürdüğünde, durumu yönetmek veya çözmek için mümkün olan en kısa sürede teşhis ve tedavi yapılmalıdır. Durum hafif veya ciddi olsun, TME bozukluklarının tedavisinde her zaman profesyonel tavsiyeye ihtiyaç vardır.
kaynak:
aaom.com
nras.org.uk
nidcr.nih.gov
nhs.uk
tmj.org
yazar: Özlem Güvenç Ağaoğlu
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]