İstanbul Planlama Ajansı: İstanbulluların en büyük korkusu deprem

İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne (İBB) bağlı İstanbul Planlama Ajansı (İPA), kent sakinlerinin afetlere yönelik hazırlık düzeylerini ve risk algılarını tespit etmek amacıyla “Afet Bilinci Araştırması” gerçekleştirdi. İPA’nın düzenli olarak yayımladığı İstanbul Barometresi’nin aralık ayı tematik dosyası kapsamında hazırlanan çalışma için toplam 761 kişiyle anket yapıldı. Katılımcılara; afet riski algısı, evde alınan fiziksel tedbirler, acil durum hazırlığı ve temel güvenlik bilgisi gibi başlıklar altında sorular yöneltildi. Araştırma sonuçlarına göre, İstanbulluların farklı tehlikeler arasında en fazla endişe duyduğu afet yüzde 94,1 ile deprem olarak kayıtlara geçti. Depremi yüzde 17,5 ile yangın ve yüzde 10 ile sel ve su baskınları izledi.

MADDİ YETERSİZLİK TAŞINMANIN ÖNÜNDEKİ EN BÜYÜK ENGEL

Araştırmaya katılan vatandaşların yüzde 18’i, olası büyük bir depremde yaşadıkları binanın yıkılacağını düşündüğünü ifade ederken, yüzde 14,3’ü ise yapının ağır hasar alacağı kanaatinde olduğunu belirtti. Mevcut binasına “çürük” raporu verilmesi durumunda daha güvenli bir konuta taşınabileceğini söyleyenlerin oranı yüzde 68,1 olarak ölçüldü. Söz konusu verilerde sosyoekonomik seviye yükseldikçe güvenli konuta geçme eğiliminin arttığı gözlemlendi. Binasına riskli raporu verilmesine rağmen çürük yapıda kalmaya devam etmek zorunda olduğunu belirten katılımcılara bunun gerekçesi sorulduğunda, yüzde 70,6’sı “maddi yetersizlikler” yanıtını verdi. Alt sosyoekonomik grupta bu gerekçenin oranı yüzde 78,6 seviyesine kadar yükseldi.

Deprem riskine yönelik ev içindeki eşyaların sabitlenmesi konusunda ise katılımcıların yüzde 50,3’ü herhangi bir önlem almadığını bildirdi. Eşyalarını tamamen sabitlediğini belirtenlerin oranı yüzde 26,4’te kalırken, kısmen sabitleme yapanların oranı yüzde 23,3 olarak saptandı. Katılımcıların çoğunluğunun depremi en büyük risk olarak görmesine rağmen, yarısından fazlasının eşya sabitleme gibi temel bir önlemi almaması, risk algısının eylemsel hazırlığa her zaman dönüşmediğini ortaya koydu.

YAKIN GELECEKTE YIKICI DEPREM BEKLENTİSİ YÜZDE 85,7

Anket çalışmasına katılanların yüzde 85,7’si İstanbul’un yakın bir gelecekte yıkıcı bir deprem riski ile karşı karşıya olduğunu düşündüğünü dile getirdi. Katılımcıların yüzde 57,7’si sarsıntı anında ne yapması gerektiğini bildiğini ve bu konuda kendine güvendiğini belirtirken, tedbir almanın kaderi değiştirmeyeceği görüşüne katılanların oranı ise yüzde 37,1 olarak belirlendi.

Halk arasında “yaşam üçgeni” olarak bilinen kavramı duyduğunu ifade edenlerin oranı yüzde 64,8 olurken, yüzde 35,2’lik bir kesim bu kavramı bilmediğini kaydetti. Ayrıca katılımcıların sadece yüzde 37,3’ü evinde deprem anında kolayca ulaşabileceği bir acil durum çantası bulundurduğunu bildirdi. Vatandaşların yüzde 88,4’ü konutlarındaki elektrik, su ve doğalgaz vanalarını nasıl kapatacağını bildiğini beyan ederken, ikamet ettiği bölgedeki resmi toplanma alanının yerini bildiğini söyleyenlerin oranı ise yüzde 55,6 seviyesinde kaldı.